هر پروژه ی بزرگ، از ساخت یک برج تا احداث یک خط لوله، جدا از دانش فنی محض، به کسی نیاز دارد که زمان، بودجه و نیروی انسانی را کنار هم بچیند بدون اینکه چیزی از قلم بیفتد؛ این آدم معمولاً کسی است که انتخاب رشته مهندسی مدیریت پروژه را در دانشگاه پشت سر گذاشته. این رشته برای کسی مناسب است که هم زبان فنی مهندسان را می فهمد و هم از سازماندهی و هماهنگی بین آدم ها لذت می برد.
در ادامه می خوانید
گرایش های مهندسی مدیریت پروژه
گرایش های مهندسی مدیریت پروژه در مقاطع بالاتر معمولاً شامل مدیریت ساخت، برنامه ریزی و کنترل پروژه و مدیریت ریسک پروژه می شود. در کارشناسی، تمرکز بیشتر روی مبانی مشترک این حوزه هاست تا تخصص های ریز آن، و دانشجو با ابزارهای پایه ی زمان بندی و بودجه بندی پروژه آشنا می شود.
مدیریت پروژه دقیقاً چه ترکیبی از دانش است
این رشته دانش فنی مهندسی را با ابزارهای مدیریتی مثل زمان بندی، کنترل بودجه و مدیریت ریسک ترکیب می کند. فارغ التحصیلش نه یک مهندس اجرایی محض است و نه یک مدیر بدون پیشینه ی فنی، بلکه رابط بین این دو دنیاست، کسی که هم می تواند با مهندسان فنی صحبت کند و هم با مدیران ارشد پروژه.
مهارت های نرم لازم برای این رشته
موفقیت در این حوزه فقط به دانش فنی محدود نمی شود؛ توانایی مذاکره، حل تعارض بین اعضای تیم پروژه و ارتباط روشن با کارفرما و پیمانکار، نقشی به همان اندازه ی دانش فنی دارد. کسی که از هماهنگ کردن آدم های مختلف با اولویت های متفاوت خسته می شود، معمولاً روزهای سختی در این رشته پیش رو خواهد داشت، برخلاف کسی که از حل چنین چالش هایی انرژی می گیرد. توانایی اولویت بندی کارها در شرایط فشار زمانی و بودجه ی محدود هم مهارتی است که معمولاً فقط با تجربه ی واقعی روی پروژه ها به دست می آید، نه صرفاً با مطالعه ی کتاب.
دروس اصلی دوران تحصیل
برنامه ی درسی این رشته ترکیبی از دروس فنی پایه ی مهندسی، مثل مبانی مهندسی عمران یا صنایع بسته به گرایش دانشگاه، با دروس تخصصی مدیریت پروژه مثل زمان بندی با روش مسیر بحرانی، مدیریت هزینه و کنترل کیفیت پروژه است. این ترکیب باعث می شود دانشجو در پایان تحصیل، هم زبان فنی مهندسان اجرایی را بفهمد و هم بتواند با ابزارهای استاندارد مدیریت پروژه، یک برنامه ی زمانی و بودجه ای واقع بینانه طراحی کند. تمرین روی پروژه های واقعی یا شبیه سازی شده، معمولاً بخش مهمی از دروس عملی این رشته را تشکیل می دهد.
مدارک حرفه ای و بازار کار
در کنار مدرک دانشگاهی، بسیاری از فارغ التحصیلان این رشته برای تقویت رزومه شان سراغ مدارک حرفه ای بین المللی مدیریت پروژه هم می روند، چون کارفرمایان بزرگ پروژه محور معمولاً به این گواهینامه ها به عنوان معیار تجربه ی عملی نگاه می کنند. بازار کار این رشته معمولاً در کنار پروژه های بزرگ عمرانی، صنعتی و زیرساختی شکل می گیرد و کمتر به یک صنعت خاص وابسته است.
تفاوت مدیریت پروژه با صنایع و عمران
این رشته را نباید با انتخاب رشته مهندسی صنایع یکی دانست؛ صنایع بیشتر روی بهینه سازی سیستم های تکرارشونده تمرکز دارد، درحالی که مدیریت پروژه حول اجرای پروژه های مشخص و یک بار مصرف می چرخد. از طرف دیگر، خیلی از فارغ التحصیلان این رشته سراغ پروژه های انتخاب رشته مهندسی عمران می روند، چون صنعت ساخت وساز یکی از بزرگ ترین مصرف کنندگان مهارت مدیریت پروژه است.
ظرفیت دانشگاه های مهندسی مدیریت پروژه
ظرفیت دانشگاه های مهندسی مدیریت پروژه نسبت به رشته هایی مثل عمران یا صنایع محدودتر است، چون این رشته نسبتاً جدیدتر و تخصصی تر است. پیش از ثبت نام، درباره ی دانشگاه های ارائه دهنده و بازار کار واقعی این رشته در منطقه ی خودتان تحقیق کنید و در صورت تردید بین این رشته و صنایع یا عمران، با یک مشاور خوب کنکور مشورت کنید.