برای خیلی از داوطلبان، دانشگاه آزاد فقط یک برنامه ی احتیاطی است، گزینه ای که اگر سراسری قبول نشوند سراغش می روند. اما انتخاب رشته دانشگاه آزاد یک فرآیند مستقل با قانون های خودش است که بهتر است از قبل و جدا از نتیجه ی سراسری با آن آشنا شوید، نه این که فقط در روزهای آخر و با عجله به آن فکر کنید.
در ادامه می خوانید
تفاوت انتخاب رشته آزاد و سراسری
مهم ترین تفاوت انتخاب رشته آزاد و سراسری در هزینه ی تحصیل و در نحوه ی پذیرش است: خیلی از رشته ها و شهرهای دانشگاه آزاد صرفاً بر اساس سوابق تحصیلی یا ثبت نام پذیرش می گیرند، نه رتبه ی کنکور، در حالی که برای رشته های پررقابت تری مثل پزشکی، آزمون جداگانه ی خودش را دارد. تفاوت دیگر در انعطاف زمانی است؛ ثبت نام دانشگاه آزاد معمولاً در چند نوبت در طول سال انجام می شود، برخلاف سراسری که فقط یک نوبت اصلی دارد.
نحوه انتخاب رشته آزاد
نحوه انتخاب رشته آزاد معمولاً از طریق سامانه ی ثبت نام خود دانشگاه آزاد انجام می شود، جدا از فرآیند ثبت نام سراسری. داوطلب باید شهر، رشته و واحد دانشگاهی مورد نظرش را از بین گزینه های موجود انتخاب کند؛ نکته ی مهم این است که ظرفیت و شهریه ی هر واحد می تواند تفاوت زیادی با واحد مجاور داشته باشد. کسانی که دنبال انتخاب رشته دانشگاه آزاد با رتبه خوب هستند هم باید همین تفاوت شهریه و امکانات را در نظر بگیرند، نه فقط رتبه ی قبولی.
نقش سوابق تحصیلی در پذیرش
برای بسیاری از رشته ها و شهرهای دانشگاه آزاد، پذیرش صرفاً بر اساس معدل و سوابق تحصیلی دوران دبیرستان انجام می شود، بدون نیاز به شرکت در آزمون یا حتی داشتن رتبه ی کنکور سراسری. این ویژگی، دانشگاه آزاد را برای داوطلبانی که به هر دلیل نتیجه ی مطلوبی از کنکور سراسری نگرفته اند، به گزینه ای قابل بررسی تبدیل می کند. با این حال، پذیرش بر اساس سوابق تحصیلی به این معنا نیست که همه ی رشته ها و همه ی واحدها بدون محدودیت ظرفیت هستند؛ رشته های پرطرفدار حتی در همین مسیر هم می توانند به سرعت پر شوند، پس عجله در ثبت نام همچنان اهمیت دارد.
هزینه و شهریه در تصمیم گیری
شهریه در دانشگاه آزاد بر اساس رشته، واحد، و حتی شهر می تواند اختلاف زیادی داشته باشد، پس بررسی دقیق هزینه ی هر گزینه پیش از چیدن اولویت ضروری است. خانواده ای که این هزینه را از قبل با بودجه ی واقعی خودش مقایسه نکرده باشد، ممکن است بعد از قبولی با مشکل تامین شهریه در ترم های بعدی روبه رو شود، در حالی که این موضوع کاملاً قابل پیش بینی بود.
مراحل کلی انتخاب رشته آزاد
مراحل کلی انتخاب رشته آزاد از ثبت نام اولیه شروع می شود، بعد انتخاب اولویت های شهر و رشته، و در نهایت پرداخت شهریه ی ثبت نام قطعی. برای رشته هایی که آزمون دارند، یک مرحله ی جداگانه هم برای شرکت در انتخاب رشته دانشگاه آزاد با آزمون اضافه می شود که زمان بندی خودش را دارد و باید جداگانه پیگیری شود.
اشتباهات رایج در این مرحله
یک اشتباه رایج، چیدن اولویت ها فقط بر اساس شهرت دانشگاه و بی توجهی به شهریه ی واقعی است. اشتباه دیگر، ندیدن تفاوت واحدهای مختلف یک شهر بزرگ و فرض این که همه شان شرایط یکسانی دارند. اشتباه سوم هم عجله در ثبت نام نهایی بدون بررسی دقیق برنامه ی درسی و امکانات همان واحد است؛ کمی زمان بیشتر گذاشتن در همین مرحله، از پشیمانی بعد از شروع ترم جلوگیری می کند.
چند نکته ی پایانی
دانشگاه آزاد را فقط به چشم یک برنامه ی احتیاطی نبینید؛ گاهی با توجه به شهر، رشته و بودجه ی خانواده، همان انتخاب اول منطقی تر است. اگر همچنان بین ماندن برای سال بعد یا قبول کردن یک رشته ی آزاد مردد هستید، مقایسه اش با دانشگاه آزاد یا پشت کنکوری ماندن دیدتان را بازتر می کند.