صنعت کاغذسازی و فرآورده های چوبی کشور، از دفترچه های مدرسه تا بسته بندی های صنعتی، به مهندسانی نیاز دارد که فرآیند تبدیل چوب خام به محصول نهایی را بشناسند. رشته مهندسی چوب و کاغذ دقیقا همین دانش را آموزش می دهد.
در ادامه می خوانید
دروس و گرایش های این رشته
دروس این رشته شامل شناخت خواص چوب، فرآیندهای خمیر کاغذ سازی، فناوری تولید کاغذ و مقوا، و مواد کامپوزیت چوبی است. برخی دانشجویان بیشتر به سمت صنعت کاغذ می روند و برخی دیگر مسیر فرآورده های چندلایه و صفحات چوبی صنعتی را انتخاب می کنند.
آزمایشگاه های تخصصی این رشته معمولا روی خواص فیزیکی و مکانیکی چوب و کاغذ کار می کنند، جایی که دانشجو با استانداردهای کیفی صنعت به صورت عملی آشنا می شود، نه فقط از طریق کتاب درسی.
دروسی مثل شیمی چوب و فناوری رنگ و پوشش هم بخشی از برنامه هستند، چون فرآورده های چوبی نهایی، از کاغذ گرفته تا تخته های صنعتی، باید از نظر مقاومت و ظاهر با استانداردهای مصرف کننده هماهنگ باشند.
کارآموزی در کارخانه های کاغذسازی یا تولید تخته های چندلایه هم معمولا الزامی است، چون آشنایی با خط تولید واقعی، تفاوت زیادی با آزمایش های کوچک آزمایشگاهی دارد.
بازار کار صنعت چوب و کاغذ
فارغ التحصیلان این رشته معمولا در کارخانه های کاغذسازی، واحدهای تولید تخته های چندلایه، و شرکت های تامین مواد اولیه چوبی مشغول می شوند. بخشی از این صنعت هم به واردات و صادرات محصولات کاغذی و چوبی وابسته است که فرصت های شغلی متنوعی در حوزه ی بازرگانی هم ایجاد می کند.
برخی شرکت های بزرگ تولید مبلمان و کاغذ هم به صورت مستقیم از دانشگاه ها نیرو جذب می کنند، به خصوص دانشجویانی که در دوران تحصیل پروژه یا کارآموزی مرتبط با نیاز واقعی همان شرکت انجام داده باشند.
با توجه به سیاست های محدودیت قطع درخت در کشور، بخشی از این صنعت هم به سمت استفاده از منابع جایگزین مثل کاغذ بازیافتی و فرآورده های زراعی حرکت کرده، موضوعی که فارغ التحصیلان جدید این رشته باید با آن آشنا باشند.
بخشی از فارغ التحصیلان هم مسیر تحقیقاتی را انتخاب می کنند و روی توسعه ی مواد کامپوزیت چوبی جدید یا بهبود کیفیت کاغذ بازیافتی کار می کنند، حوزه ای که با رشد توجه به محیط زیست، بودجه ی تحقیقاتی بیشتری هم جذب می کند.
این رشته مناسب چه کسانی است
این رشته برای داوطلبی مناسب است که هم به فرآیندهای صنعتی و شیمی مواد علاقه دارد و هم از کار در محیط کارخانه ای و آزمایشگاهی راضی است. کسی که تصور می کند این رشته صرفا به معنای کار با چوب دست ساز است، بهتر است پیش از انتخاب، ماهیت صنعتی و شیمیایی آن را بهتر بشناسد.
کسی که از کار در محیط پر سروصدای کارخانه یا نزدیکی به مواد شیمیایی صنعتی نگران است، بهتر است پیش از انتخاب این رشته، از نزدیک با محیط واقعی یک کارخانه ی کاغذسازی یا تولید مبلمان صنعتی آشنا شود.
دانشگاه های رشته مهندسی چوب و کاغذ و ظرفیت پذیرش
دانشگاه های رشته مهندسی چوب و کاغذ بیشتر در دانشکده های منابع طبیعی دانشگاه هایی مثل گرگان و تهران ارائه می شوند، مشابه رشته های نزدیکی چون رشته مهندسی صنایع مبلمان که پایه ی علمی مشترکی با این رشته دارد اما مسیر شغلی متفاوتی را دنبال می کند.
ظرفیت پذیرش رشته مهندسی چوب و کاغذ نسبت به رشته های محبوب تر کشاورزی محدودتر است، به همین دلیل بررسی دقیق دفترچه و رتبه ی لازم برای قبولی پیش از اولویت بندی ضروری است.
تفاوت ظرفیت بین دوره ی روزانه و شبانه در این رشته هم قابل توجه است و بررسی دقیق آن پیش از اولویت بندی کدهای رشته می تواند از یک انتخاب اشتباه جلوگیری کند.
جمع بندی
رشته مهندسی چوب و کاغذ برای علاقه مندان به صنایع تبدیلی و کار در محیط کارخانه ای مسیر شغلی مشخصی فراهم می کند. شناخت گرایش های این رشته پیش از انتخاب، از تصمیم گیری صرفا بر اساس اسم رشته جلوگیری می کند و مسیر بعد از فارغ التحصیلی را واقع بینانه تر می کند.