پس از پایه دهم که بیشتر روی مهارت های پایه نوشتن تمرکز دارد، نگارش یازدهم داوطلب را وارد فرم های پیچیده تری از نوشتن می کند. بخشی از یک برنامه ریزی درسی پایه یازدهم خوب باید برای همین گذار در نظر گرفته شود، نه فقط برای درس های اصلی کنکور، چون غفلت از آن در سال دوازدهم وقت زیادی می گیرد.
در ادامه می خوانید
ساختار بودجه بندی نگارش یازدهم
در بودجه بندی نگارش بخش دوم، تمرکز اصلی روی نامه نگاری رسمی و غیررسمی، گزارش نویسی کوتاه و تمرین های پرورش بند قرار دارد. برخلاف پایه دهم که هر فصل تا حد زیادی مستقل بود، این پایه فصل ها را به هم متصل می کند و مهارت های قبلی را دوباره به کار می گیرد. آشنایی زودهنگام با این ساختار، از غافلگیری در ارزشیابی های میان سال جلوگیری می کند و به دانش آموز اجازه می دهد زمان بیشتری را روی مهارت های تازه این پایه بگذارد.
همین به هم پیوستگی باعث می شود دانش آموزی که پایه دهم را جدی نگرفته، در این پایه با مشکل دوگانه روبه رو شود؛ هم باید مطالب تازه یاد بگیرد و هم مهارت های عقب افتاده را جبران کند.
مباحثی که بیشتر تکرار می شوند
در بین همه سرفصل های این کتاب، مباحث پرتکرار درس نگارش معمولاً نامه نگاری اداری و تمرین های تبدیل جمله های محاوره ای به نوشتاری هستند، چون هم در تمرین های کلاسی و هم در ارزشیابی پایانی بیشتر دیده می شوند. تمرین منظم همین دو بخش، بازده زمانی بهتری نسبت به مرور کل کتاب در آخرین روزها دارد.
نوشتن چند نمونه نامه اداری با موضوعات متفاوت و مقایسه آن ها با نمونه های درست کتاب درسی، روشی ساده اما موثر برای تثبیت این مهارت است. مرور نمونه برگه های امتحانی سال های قبل مدرسه، حتی از دبیرستان های دیگر، می تواند تصویر روشن تری از سطح انتظار معلمان در این پایه به دانش آموز بدهد.
اشتباهات رایج در نگارش یازدهم
خیلی از دانش آموزان در این پایه روی محتوا تمرکز می کنند اما قالب نوشته، مثل رعایت اجزای یک نامه رسمی یا ساختار یک گزارش کوتاه، را نادیده می گیرند، در حالی که ارزشیابی این درس معمولاً به هر دو بخش توجه دارد. دست کم گرفتن تمرین های کوتاه کلاسی به بهانه اهمیت بیشتر دروس اصلی کنکور هم از اشتباهات رایج این پایه است.
نادیده گرفتن نمونه تصحیح شده توسط معلم هم از اشتباهات رایج است؛ خیلی از دانش آموزان فقط نمره را می بینند و به یادداشت های اصلاحی روی برگه توجه نمی کنند، در حالی که همان یادداشت ها دقیق ترین راهنمای رفع ضعف فردی است.
نقش تمرین مستمر نسبت به مرور یکباره
مهارت نوشتن برخلاف خیلی از دروس تستی، با مرور فشرده چند روز مانده به امتحان به همان اندازه تمرین پراکنده در طول سال جواب نمی دهد. نوشتن هفتگی حتی یک نامه یا یک بند کوتاه، در طول یک نیمسال، اثر بیشتری نسبت به نوشتن چند نمونه فشرده در هفته آخر دارد.
دلیل این تفاوت به ماهیت مهارت نوشتن برمی گردد؛ برخلاف حفظ یک فرمول، توانایی نوشتن روان با تکرار پراکنده در زمان تثبیت می شود، نه با انباشتن تمرین در یک بازه کوتاه.
جایگاه این پایه در کنکور انسانی
درس نگارش کنکور انسانی به طور مستقیم در آزمون سراسری سوال ندارد، اما نمره اش در سوابق تحصیلی و کارنامه سه ساله دبیرستان اثر می گذارد. داوطلبی که در پایه یازدهم زیرساخت نوشتاری خوبی بسازد، در نوشتن پاسخ های تشریحی سایر دروس انسانی هم روان تر عمل می کند.
این تاثیر غیرمستقیم گاهی دیرتر از تاثیر مستقیم یک درس تستی دیده می شود، اما در جمع بندی نهایی کارنامه، وزن کمی ندارد. همین اثر تجمعی باعث می شود کارنامه دانش آموزی که در هر سه سال دبیرستان نوشتن را جدی گرفته، در نهایت با کسی که فقط در یک سال روی آن متمرکز شده، تفاوت محسوسی داشته باشد.
جمع بندی
نگارش یازدهم حلقه واسط بین مهارت های پایه دهم و جمع بندی نهایی دوازدهم است. کسی که در این پایه تمرین منظم داشته باشد، وارد بودجه بندی درس نگارش پایه بعد با پایه محکم تری می شود.