کنکور سراسری یکی از حساس ترین آزمون های نظام آموزشی ایران است و برگزاری آن با قوانین و مقررات دقیقی همراه است که هدف آن ها حفظ عدالت میان داوطلبان است. آگاهی از فهرست تخلفات کنکور سراسری و مجازات هر یک، پیش از حضور در جلسه آزمون برای هر داوطلب ضروری است تا به طور سهوی یا عمدی دچار تخلف نشود. در ادامه این تخلفات و مجازات های قانونی مربوط به هر کدام به طور کامل بررسی می شود.

در ادامه می خوانید
اعلام تخلفات کنکور سراسری از سوی سازمان سنجش
هر سال پیش از برگزاری آزمون سراسری، سازمان سنجش آموزش کشور طی اطلاعیه ای که در سایت رسمی خود به نشانی sanjesh.org منتشر می کند، فهرست تخلفات آزمون سراسری را برای اطلاع داوطلبان اعلام می کند. این فهرست معمولا در دفترچه راهنمای ثبت نام کنکور نیز آورده می شود تا داوطلب پیش از ثبت نام از آن مطلع باشد.
مصداق های تخلف در جلسه کنکور سراسری
هر داوطلب کنکور سراسری باید پیش از حضور در جلسه آزمون، موارد تخلف در کنکور را بشناسد تا از عواقب آن آگاه باشد. موارد تخلف در زمان برگزاری کنکور را می توان در دو دسته کلی بررسی کرد.
تخلفات مربوط به نظم جلسه و وسایل غیرمجاز
دسته نخست تخلفات، به رفتار داوطلب در جلسه آزمون و وسایلی که همراه خود دارد مربوط است. از جمله این موارد:
- انجام هر عملی که باعث بی نظمی در جلسه کنکور شود، مانند صحبت کردن با سایر داوطلبان یا مراجعه بدون اجازه به عوامل اجرایی حوزه.
- همراه داشتن هرگونه وسیله غیرمجاز، از جمله وسایل ارتباط الکترونیکی مانند تلفن همراه حتی در حالت خاموش، و هر دستگاه حافظه دار دیگر.
این دسته از تخلفات لزوما با قصد تقلب همراه نیستند، اما چون نظم برگزاری آزمون را برای سایر داوطلبان نیز مختل می کنند، مشمول مجازات هستند.
تخلفات مربوط به هویت و اطلاعات آزمون
دسته دوم تخلفات، تخلفاتی است که به هویت داوطلب یا محرمانگی سوالات آزمون آسیب می زند:
- دسترسی غیرمجاز به اطلاعات سایر داوطلبان و استفاده خلاف قانون از آن اطلاعات.
- افشای سوالات کنکور، یا همکاری با افرادی که در افشا، خرید و فروش سوالات پیش از برگزاری آزمون نقش دارند.
- ثبت نام یا شرکت در کنکور با مدارک جعلی، یا حضور به جای شخص دیگر در جلسه آزمون.

مجازات های قانونی تخلف در آزمون سراسری
طبق ماده 6 قانون رسیدگی به تخلفات و جرائم در آزمون های سراسری ورود به دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی، هیئت های بررسی تخلفات امکان صدور حکم برای متخلفان را دارند. مجازات تعیین شده بسته به نوع و شدت تخلف متفاوت است.
مجازات تخلفات انضباطی
- اگر داوطلبی عملی انجام دهد که موجب بی نظمی در برگزاری آزمون شود یا وسایل غیرمجاز همراه خود داشته باشد، اخطار کتبی با درج در پرونده داوطلب و اعلام به مراجع ذی ربط، یا محرومیت از گزینش در آزمون همان سال برای او در نظر گرفته می شود.
مجازات جعل مدارک و خدشه در اعتبار آزمون
- اگر داوطلبی مدارک غیرواقعی ارائه دهد یا به جای شخص دیگری در آزمون حاضر شود و به طور کلی عملی انجام دهد که اعتبار آزمون را زیر سوال ببرد، از آزمون همان سال محروم می شود و ممکن است بین 1 تا 10 سال از حضور او در آزمون سراسری ممانعت به عمل آید.
مجازات افشای سوالات و کمک به تقلب
- اگر داوطلبی به سایر داوطلبان در پاسخ به سوالات کمک کند، به اطلاعات دسترسی غیرمجاز داشته باشد، یا در سوالات و پاسخنامه دخل و تصرف کند، طبق ماده 5 متهم به پرداخت جریمه نقدی از یک میلیون تا 100 میلیون تومان یا حبس بین 1 تا 5 سال است، و در مواردی که شدت تخلف بالا باشد به هر دو مجازات محکوم خواهد شد.

آزمون سراسری مانند سایر آزمون های مهم کشور، قوانین و مقررات خاص خود را دارد و هر داوطلب باید موارد ذکرشده را در جلسه آزمون رعایت کند. جرم تقلب در آزمون های سراسری سنگین در نظر گرفته شده و در برخی موارد می تواند تا 10 سال محرومیت از شرکت در آزمون برای داوطلب به دنبال داشته باشد.
مطالعه فهرست تخلفات کنکور سراسری پیش از حضور در جلسه آزمون، بهترین راه برای پرهیز از ارتکاب سهوی یا عمدی آن هاست.
نسخه ی به روزتر همین فهرست در تخلفات کنکور سراسری 1406 آمده و جزای هر مورد در جریمه متخلفان کنکور سراسری شرح داده شده است. بخش دیگری از آمادگی پیش از جلسه به سلامت جسمی داوطلب برمی گردد که تایید سلامت کنکور در تمامی گروه های آزمایشی آن را پوشش می دهد.
سوالات متداول
آیا سفید تحویل دادن برگه سوالات در آزمون سراسری تخلف محسوب می شود؟
خیر، سفید تحویل دادن برگه آزمون تخلف نیست و داوطلب مورد پیگرد قرار نخواهد گرفت. این حالت با غیبت در جلسه آزمون نیز تفاوت دارد، چون داوطلب در جلسه حضور داشته و برگه حضور و غیاب را امضا کرده است.
آیا همراه داشتن گوشی همراه به صورت خاموش جزو تخلفات آزمون سراسری است؟
بله، همراه داشتن گوشی و سایر وسایل هوشمند حتی به صورت خاموش تخلف محسوب می شود. داوطلب باید این قبیل وسایل را پیش از ورود به حوزه امتحانی تحویل مسئولان مربوطه دهد.
آیا تخلفات جزئی مانند بی نظمی، همان مجازات افشای سوالات را دارد؟
خیر. تخلفات جزئی مانند بی نظمی یا همراه داشتن وسیله غیرمجاز، معمولا با اخطار کتبی یا محرومیت از گزینش همان سال همراه است، در حالی که افشای سوالات یا کمک به تقلب، مشمول جریمه نقدی یا حبس طبق ماده 5 قانون رسیدگی به تخلفات است. شدت مجازات به نوع و اثر تخلف بر اعتبار آزمون بستگی دارد.
