کمتر داوطلبی می داند که علم اطلاعات و علوم پزشکی می توانند در یک نقطه به هم برسند؛ دقیقاً همان نقطه ای که رشته کتابداری در شاخه پزشکی را تعریف می کند و پلی میان مدیریت اطلاعات و حوزه ی سلامت محسوب می شود. این رشته برای داوطلبی که هم به نظم و سازمان دهی علاقه دارد و هم می خواهد در محیط علوم پزشکی فعالیت کند، گزینه ای کمتر شناخته شده اما کاربردی است.
در ادامه می خوانید
چرا این رشته با کتابداری عمومی فرق دارد
برخلاف رشته علم اطلاعات و دانش شناسی عمومی، این رشته به اصطلاحات پزشکی، پایگاه های داده ی علمی تخصصی، و نیازهای اطلاعاتی پزشکان و پژوهشگران حوزه ی سلامت می پردازد. دانشجو باید هم با مبانی کتابداری آشنا شود و هم دانش پایه ای از علوم پزشکی کسب کند تا بتواند در محیط بیمارستانی یا پژوهشی کار کند. آشنایی با نحوه ی جستجو در پایگاه های اطلاعاتی تخصصی پزشکی، مدیریت مقالات علمی برای پژوهشگران، و سازمان دهی منابع بر اساس نظام های طبقه بندی پزشکی، از جمله مهارت هایی است که این رشته را از کتابداری عمومی متمایز می کند. دانشجو در دوره ی تحصیل هم با اصطلاحات پزشکی پایه آشنا می شود تا بتواند در ارتباط با کادر درمان، زبان مشترکی داشته باشد.
پیوند با فناوری اطلاعات سلامت
در سال های اخیر، مرز میان کتابداری پزشکی و انتخاب رشته فناوری اطلاعات سلامت کمی کمرنگ تر شده، چون هر دو حوزه با مدیریت داده های سلامت سروکار دارند. تفاوت اصلی این است که فناوری اطلاعات سلامت بیشتر به جنبه ی فنی و سامانه های نرم افزاری بیمارستانی می پردازد، در حالی که کتابداری پزشکی روی سازمان دهی منابع علمی و خدمت رسانی اطلاعاتی به پژوهشگران و پزشکان تمرکز دارد. داوطلبی که به هر دو جنبه علاقه دارد، می تواند بعد از فارغ التحصیلی هم در مسیرهای مکمل این دو حوزه فعالیت کند.
ظرفیت پذیرش در دانشگاه های علوم پزشکی
ظرفیت رشته کتابداری پزشکی در مقایسه با رشته های پزشکی اصلی بسیار کمتر است و بیشتر در دانشگاه های علوم پزشکی بزرگ کشور ارائه می شود. دانشگاه های پذیرنده کتابداری پزشکی هر سال در دفترچه ی سازمان سنجش مشخص می شوند، پس مراجعه به آخرین نسخه ی دفترچه پیش از انتخاب رشته ضروری است. از آنجا که این رشته زیرمجموعه ی دانشگاه های علوم پزشکی است، برخی آیین نامه های آموزشی و رفاهی آن هم با دانشگاه های عادی سراسری تفاوت هایی دارد، از جمله در نحوه ی برگزاری برخی دروس مشترک با رشته های علوم پزشکی دیگر.
فرصت های شغلی
فارغ التحصیلان این رشته معمولاً در کتابخانه های بیمارستانی، مراکز اطلاع رسانی پزشکی، و بخش های پژوهشی دانشگاه های علوم پزشکی مشغول می شوند. برخی هم در نشریات علمی پزشکی به عنوان مسئول سازمان دهی و ارجاع منابع فعالیت می کنند. تسلط بر زبان انگلیسی تخصصی پزشکی، در این حوزه یک مزیت رقابتی جدی محسوب می شود.
همکاری با تیم های پژوهشی برای انجام مرورهای نظام مند و کمک به جستجوی منابع علمی معتبر، یکی دیگر از حوزه های فعالیت این فارغ التحصیلان است که تقاضای رو به رشدی هم دارد. آشنایی با ابزارهای مدیریت منابع علمی و پایگاه های داده ی بین المللی، در کنار دانش زبان، مسیر استخدام را برای فارغ التحصیلان این رشته هموارتر می کند.
برخی فارغ التحصیلان هم در پروژه های مشترک میان کتابخانه های علوم پزشکی و مراکز پژوهشی بین المللی فعالیت می کنند، جایی که وظیفه ی اصلی، سازمان دهی و به اشتراک گذاری منابع علمی میان چند مرکز تحقیقاتی است. این نوع همکاری، معمولاً به مهارت هایی مثل مدیریت پایگاه داده و آشنایی با استانداردهای بین المللی سازمان دهی اطلاعات علمی هم نیاز دارد.
جمع بندی
رشته کتابداری پزشکی برای کسی که هم به نظم و سازمان دهی اطلاعات علاقه دارد و هم به حوزه ی سلامت، مسیری تخصصی و کم رقیب است. آگاهی از ظرفیت و دانشگاه های پذیرنده، انتخاب رشته را دقیق تر می کند. شناخت پیوند این رشته با حوزه های نزدیک، مثل فناوری اطلاعات سلامت، هم به داوطلب کمک می کند مسیر شغلی آینده اش را واقع بینانه تر ترسیم کند.