هویت اجتماعی یکی از درس هایی است که در نگاه اول ساده به نظر می رسد و در برنامه مطالعه بسیاری از دانش آموزان جای کمرنگی پیدا می کند؛ همین دست کم گرفتن، معمولاً به نمره ای منجر می شود که با انتظار اولیه فاصله زیادی دارد. مطالعه هویت اجتماعی امتحان نهایی اگر از ابتدا با برنامه درست دنبال نشود، همین الگو تکرار می شود.
در ادامه می خوانید
چرا نمره این درس راحت از دست می رود
سوالات این درس بیشتر تحلیلی و مفهومی طراحی می شوند تا صرفاً حفظی، یعنی نمی توان فقط با یک بار خواندن متن، به سوالات ترکیبی پاسخ درست داد. دانش آموز باید بتواند مفاهیم کتاب را با مثال های زندگی روزمره ربط بدهد، نکته ای که در مطالعه سطحی معمولاً نادیده گرفته می شود و نمره را در بخش تحلیلی امتحان پایین می آورد. بخش دیگری از نمرات هم در سوالاتی از دست می رود که از دانش آموز می خواهند یک موقعیت فرضی را تحلیل کند، نه فقط تعریف را بازگو کند. همین موضوع در سوالاتی که از دانش آموز می خواهند بین دو مفهوم مشابه تمایز قائل شود، به وضوح بیشتری دیده می شود.
روش درست خواندن مفاهیم
بهترین روش این است که برای هر بخش، ابتدا تعریف های کلیدی به طور دقیق یاد گرفته شوند و سپس مثال های کتاب با کلمات خود دانش آموز بازنویسی شوند. این بازنویسی باعث می شود در جلسه امتحان، حتی اگر سوال با عبارتی متفاوت از متن کتاب مطرح شده باشد، مفهوم اصلی همچنان قابل تشخیص باشد. نوشتن این بازنویسی ها روی کارت های کوچک هم کمک می کند مرور نهایی سریع تر و بدون نیاز به ورق زدن کل جزوه انجام شود. همین اصل، در کنار توجه به زمان بندی امتحانات نهایی پایه دوازدهم، در بیشتر دروس مشابه هم کاربرد دارد، نه فقط در این یک درس.
نمره 20 هویت اجتماعی چطور به دست می آید
رسیدن به نمره 20 هویت اجتماعی بیشتر به دقت در جزئیات تعریف ها و مثال ها برمی گردد تا حجم کلی مطالعه. بسیاری از نمرات از دست رفته، نه از ندانستن مبحث، بلکه از پاسخ ناقص یا کلی به سوالاتی است که انتظار مثال مشخص و توضیح گام به گام دارند. تمرین پاسخ دهی کامل به چند سوال تشریحی نمونه، پیش از امتحان، همین ضعف را به خوبی نشان می دهد و امکان اصلاح آن را قبل از جلسه اصلی فراهم می کند. دانش آموزانی که پاسخ های خود را از قبل با معیار نمره دهی رسمی مقایسه کرده باشند، معمولاً در جلسه امتحان واقعی هم پاسخ های کامل تری می نویسند.
نمونه تمرین پاسخ گویی تشریحی
برای تمرین پاسخ دهی تشریحی، بهترین روش این است که داوطلب چند سوال نمونه از سال های گذشته را زمان دار پاسخ دهد و بعد پاسخ خودش را با پاسخ کامل کتاب یا منبع معتبر مقایسه کند. در این مقایسه باید دقت شود که آیا پاسخ داوطلب فقط تعریف را تکرار کرده یا واقعاً مثال و تحلیل مورد نیاز سوال را هم پوشش داده است. بهتر است این تمرین دست کم برای پنج تا شش سوال متنوع از فصل های مختلف کتاب تکرار شود تا الگوی کلی سوالات تشریحی درس به خوبی جا بیفتد. تکرار همین تمرین برای چند سوال مختلف، الگوی سوالات تحلیلی این درس را برای داوطلب آشنا می کند و اعتماد به نفس بیشتری در جلسه امتحان واقعی به همراه می آورد، چون دیگر با نوع سوال غافلگیر نمی شود.
جمع بندی هویت اجتماعی در روزهای آخر
برای جمع بندی هویت اجتماعی در روزهای پایانی، تهیه یک جدول دو ستونه از مفاهیم کلیدی و مثال های متناظرشان کافی است و نیازی به خواندن کامل دوباره کتاب نیست. این جدول باید طوری تنظیم شود که با یک نگاه سریع، هم تعریف و هم کاربرد عملی هر مفهوم یادآوری شود. همین روش را می توان برای سایر دروس مشابه از جمله روش مطالعه فارسی امتحان نهایی هم به کار برد، چون منطق پاسخ دهی تحلیلی در بیشتر دروس نهایی مشترک است.
جمع بندی
این درس را نباید دست کم گرفت، چون همین دروس به ظاهر ساده، بیشترین نمره های از دست رفته غیرمنتظره را در کارنامه رقم می زنند. توجه به دقت در جزئیات، نه فقط حجم مطالعه، تفاوت اصلی بین نمره متوسط و نمره کامل در این درس است.