کارنامه انتخاب رشته اصلی که منتشر می شود، دو گروه از داوطلبان یک بار دیگر پای انتخاب می نشینند: کسانی که در هیچ یک از گزینه هایشان پذیرفته نشده اند و کسانی که پذیرفته شده اند اما از رشته یا شهرشان راضی نیستند. انتخاب رشته تکمیل ظرفیت کنکور دقیقا برای همین دو گروه در نظر گرفته شده و فرصتی دوباره برای انتخاب فراهم می کند، هرچند با گزینه هایی محدودتر از دور اول. خیلی ها این مرحله را با یک کنکور یا آزمون تازه اشتباه می گیرند، در حالی که اصلا چنین چیزی نیست و فقط یک چرخه دیگر از همان انتخاب رشته است.
مهلت تکمیل ظرفیت سراسری
مهلت تکمیل ظرفیت سراسری برخلاف انتخاب رشته اصلی که چند هفته زمان می دهد، معمولا کوتاه است و تنها چند روز طول می کشد. دلیلش ساده است؛ این مرحله فقط برای پر کردن صندلی های خالی مانده در برخی رشته محل ها برگزار می شود، نه برای همه رشته ها و همه دانشگاه ها. یعنی فهرست انتخاب ها در تکمیل ظرفیت با فهرست بلندبالای دور اول فرق دارد و معمولا شامل رشته هایی می شود که تقاضای کمتری داشته اند، شهرهای کوچک تر، یا دوره های شبانه و پردیس خودگردان. داوطلبی که در دور اول ثبت نام کرده، برای شرکت در این مرحله نیازی به ثبت نام دوباره یا پرداخت هزینه جدید ندارد و فقط باید در بازه اعلام شده وارد کارتابل خود شود و انتخاب هایش را ثبت کند. چون همین بازه کوتاه است، غفلت از یک اعلامیه یا باز نکردن کارتابل به موقع، می تواند کل فرصت را از بین ببرد، حتی اگر داوطلب واجد شرایط شرکت باشد.
زمان انتخاب رشته تکمیل ظرفیت
زمان انتخاب رشته تکمیل ظرفیت هر سال دقیقا شبیه سال قبل نیست و ماه ثابتی برای آن وجود ندارد؛ گاهی چند هفته بعد از اعلام نتیجه انتخاب رشته اصلی برگزار شده و گاهی فاصله بیشتری داشته است. به همین دلیل بهترین کار برای داوطلب 1406 این است که به جای اعتماد به تاریخ سال های قبل، منتظر اعلام رسمی زمان بندی بعد از پایان نتایج انتخاب رشته اصلی بماند. رقم دقیق روزهای مهلت و تاریخ شروع و پایان آن، همان زمانی مشخص می شود که فهرست رشته محل های دارای ظرفیت خالی منتشر شود. تا آن روز، تنها کاری که واقعا فایده دارد، آماده نگه داشتن اطلاعات کاربری و دنبال کردن کانال های رسمی اطلاع رسانی است، نه حدس زدن یک تاریخ ثابت برای هر سال.
چه کسانی باید سراغ تکمیل ظرفیت بروند
نکته ای که خیلی از داوطلبان نمی دانند این است که پذیرفته شدن در تکمیل ظرفیت معمولا قطعی و بدون راه بازگشت است؛ یعنی اگر رشته ای را در این مرحله بپذیرید، امکان انصراف ساده و شرکت دوباره در کنکور بدون از دست دادن آن سابقه معمولا وجود ندارد. پس دو گروه باید با دقت بیشتری تصمیم بگیرند؛ داوطلبی که در دور اول هیچ رشته ای نگرفته و باید بین قبولی در یک رشته کمتر مطلوب یا ماندن برای سال بعد انتخاب کند، و داوطلبی که رشته ای گرفته اما به گزینه بهتری در تکمیل ظرفیت امیدوار است. در هر دو حالت، مقایسه رتبه و درصد امسال با کارنامه های قبولی سال های اخیر همان رشته محل، تصمیم را واقعی تر می کند تا فقط بر اساس حدس. برای مثال، داوطلبی که رتبه اش کمی پایین تر از آخرین رتبه قبولی سال قبل یک رشته محل خاص است، باید بداند که در تکمیل ظرفیت رقابت روی همان صندلی های باقی مانده معمولا فشرده تر از چیزی است که در نگاه اول به نظر می رسد، چون تعداد داوطلبان واجد شرایط برای گزینه های محدودتر، بیشتر از تعداد صندلی هاست.
جمع بندی
تکمیل ظرفیت یک فرصت اضافه است، نه یک قبولی تضمین شده؛ فهرست آن کوچک تر است و انتخاب در آن باید با همان دقتی انجام شود که در دور اصلی به کار رفت. پیش از ثبت انتخاب های نهایی، بررسی تراز یا رتبه در انتخاب رشته سراسری و مقایسه آن با ظرفیت باقی مانده کمک می کند تا داوطلب بفهمد شانس واقعی اش در کدام رشته محل ها بیشتر است. برای کسانی که هنوز مطمئن نیستند رتبه شان در چه بازه ای قرار می گیرد، استفاده از ابزارهای تخمین رتبه کنکور سراسری و آزاد پیش از تصمیم گیری نهایی توصیه می شود. و اگر گزینه های تکمیل ظرفیت واقعا جذاب نبودند، تصمیم بین قبول کردن همان جا یا ماندن برای سال بعد باید با همان منطقی گرفته شود که در تصمیم دانشگاه آزاد یا پشت کنکوری ماندن به کار می رود؛ نه فقط با احساس لحظه ای، بلکه با مقایسه واقعی هزینه و فایده هر مسیر. در نهایت، بهترین آمادگی برای این مرحله، داشتن یک فهرست از پیش آماده از رشته محل های قابل قبول است، تا وقتی فهرست ظرفیت خالی منتشر شد، تصمیم گیری در همان چند روز کوتاه، آسان تر و کم استرس تر پیش برود.