یکی از روش هایی که بین داوطلبان کنکور، به خصوص در تعطیلات و آخر هفته ها رایج شده، پارت مطالعاتی 12 ساعته است: یک بلوک طولانی از مطالعه ی متمرکز که قرار است در یک روز، پیشرفت چند روز عادی را جبران کند. سوال اصلی این نیست که آیا چنین چیزی ممکن است، بلکه این است که چطور بدون فرسودگی کامل، از آن نتیجه گرفت. اجرای درست این روش، تفاوت بین یک روز واقعاً موثر و یک روز صرفاً طولانی و خسته کننده را مشخص می کند.
در ادامه می خوانید
پارت 12 ساعته چه زمانی مفید است
این روش برای همه ی روزها مناسب نیست؛ بهترین کاربردش در جمع بندی یک مبحث بزرگ یا جبران عقب افتادگی در یک درس خاص است، نه یک عادت روزمره. تلاش برای تکرار آن هر روز معمولاً به جای پیشرفت، به خستگی دوران کنکور و افت شدید کیفیت مطالعه در روزهای بعد ختم می شود.
چطور بدون خستگی این حجم را بخوانیم
رمز اصلی، تقسیم این دوازده ساعت به بلوک های کوتاه تر با استراحت های واقعی بین آن هاست، نه نشستن پیوسته پشت میز. تعویض درس ها، مثلاً از یک درس محاسباتی به یک درس حفظی، هم به ذهن کمک می کند خسته نشود. رعایت اصول ارگونومی درس خواندن، از نور مناسب تا وضعیت نشستن، در طول یک روز طولانی مطالعه اهمیتش چند برابر روزهای معمولی می شود. یک قدم زدن کوتاه پنج دقیقه ای یا چند حرکت کششی ساده بین بلوک ها هم به بدن کمک می کند خشک و کرخت نشود، چیزی که در نشستن طولانی پشت میز به سرعت اتفاق می افتد.
نمونه ای از تقسیم یک پارت 12 ساعته
برای این که این ایده عملی تر شود، یک الگوی نمونه را در نظر بگیرید: شروع از ساعت هشت صبح با دو بلوک دو ساعته از یک درس محاسباتی، همراه با یک استراحت پانزده دقیقه ای بین آن ها. حوالی ظهر، یک استراحت طولانی تر برای ناهار و کمی استراحت واقعی، نه فقط تعویض صفحه ی گوشی. بعدازظهر، تعویض به یک درس حفظی برای تنوع ذهنی، و بلوک آخر عصر برای مرور نکات همان روز و حل چند تست سبک به جای مباحث سنگین تازه. ترتیب دقیق دروس می تواند بر اساس ریتم شخصی هر فرد، صبحی یا شبی بودن او، تغییر کند.
تغذیه و آب در طول پارت مطالعاتی
غذای سنگین معمولاً بلافاصله بعد از خوردن، افت انرژی و خواب آلودگی به همراه می آورد؛ وعده های سبک تر و متعدد در طول روز، معمولاً بهتر از یک وعده ی سنگین جواب می دهد. نوشیدن آب کافی، حتی بدون احساس تشنگی مشخص، روی تمرکز ذهنی در ساعات طولانی مطالعه اثر مستقیم دارد. میان وعده هایی مثل میوه یا آجیل، در فاصله ی بین بلوک های استراحت، انرژی را بدون افت ناگهانی بعد از خودشان حفظ می کند.
برنامه ریزی و تمرکز در عمل
بدون یک برنامه ریزی ساعات مطالعه کنکور از قبل مشخص، پارت طولانی خیلی زود به هدر رفتن وقت تبدیل می شود؛ باید از شب قبل معلوم باشد هر ساعت به کدام درس اختصاص دارد. افزایش تمرکز در مطالعه طولانی هم به همین برنامه گره خورده: وقتی مغز می داند بعد از هر بلوک استراحت واقعی در راه است، تمرکزش را راحت تر حفظ می کند. توجه به ساعت خواب کنکوری ها هم در شب قبل و بعد از چنین روزی نباید فراموش شود. نوشتن برنامه روی کاغذ، به جای نگه داشتن آن فقط در ذهن، هم پایبندی به آن را در طول روز بیشتر می کند، چون هر بار با نگاه به همان برگه می شود سنجید چقدر عقب یا جلو هستید.
روز بعد از پارت مطالعاتی
بعد از یک پارت دوازده ساعته، بدن و ذهن به بازیابی واقعی نیاز دارند؛ برنامه ریزی یک روز سبک تر بلافاصله بعد از آن، به جای تلاش برای تکرار همان فشار، از افت شدید انگیزه در روزهای بعد جلوگیری می کند. خواب کافی همان شب، حتی اگر به قیمت کوتاه شدن ساعت مطالعه ی روز بعد تمام شود، در نهایت به سود کل هفته تمام می شود؛ کسی که هر پارت طولانی را با یک یا دو روز مطالعه ی ضعیف جبران می کند، در جمع کل هفته چیزی به دست نیاورده است.
جمع بندی
پارت مطالعاتی طولانی ابزاری قدرتمند است، اما فقط وقتی که با استراحت، تنوع درسی و برنامه ریزی دقیق همراه باشد؛ در غیر این صورت بازدهی اش از یک روز مطالعه ی عادی هم پایین تر می شود. برای کسی که به هر دلیلی زمان محدودی تا کنکور دارد، ترکیب همین اصول با روش مطالعه کنکور در زمان کم می تواند نتیجه ی بهتری هم بدهد.