در ادامه می خوانید
تغییرات کنکور چیست
تغییرات کنکور به مجموعه تصمیم هایی گفته می شود که سازمان سنجش هرساله در نحوه برگزاری، ثبت نام، ضریب دروس یا شیوه محاسبه نتیجه آزمون سراسری اعمال می کند. برخلاف سال هایی که کنکور تقریبا بدون تغییر برگزار می شد، از سال 1402 به بعد آزمون سراسری چند تغییر ساختاری مهم را پشت سر گذاشت که بخشی از آن ها همچنان بر شکل امروز کنکور اثر دارد. داوطلبانی که برای کنکور 1406 آماده می شوند، برای برنامه ریزی درست باید هم از این تغییرات باخبر باشند و هم بدانند کدام بخش از ساختار آزمون هنوز به طور رسمی برای 1406 اعلام نشده است.
مهم ترین تغییراتی که همچنان روی ساختار کنکور اثر دارد
از سال 1402 تاکنون چند تغییر اصلی در کنکور سراسری رخ داده که بخشی از آن ها به یک شکل ثابت درآمده و بخش دیگر در سال 1405 دوباره تغییر کرد. در ادامه مهم ترین این تغییرات به ترتیب بررسی می شود.
تغییر اول: حذف رتبه در زیر گروه ها
تا پیش از 1402 رتبه هر داوطلب در سه زیر گروه آزمایشی جداگانه اعلام می شد و رقابت اصلی بین داوطلبان هم رشته بر همان اساس بود. از کنکور 1402 این شیوه کنار گذاشته شد و به جای آن یک نمره نهایی واحد در کارنامه هر داوطلب درج می شود. این تغییر یک اصلاح ساختاری در نحوه محاسبه نتیجه بود، نه یک قانون موقت برای یک سال خاص، و از همان زمان تاکنون در کارنامه های کنکور دیده می شود.
تغییر دوم: تعداد نوبت های برگزاری کنکور از دو نوبت به یک نوبت
یکی از بزرگ ترین تغییرات کنکور از سال 1402 مربوط به تعداد دفعات برگزاری آزمون بود. کنکور سراسری که پیش از آن همیشه یک بار در سال برگزار می شد، از 1402 به دو نوبت در سال تقسیم شد: یک نوبت در دی ماه و یک نوبت در تیر ماه، با این قانون که داوطلب می توانست در هرکدام یا هر دو نوبت شرکت کند و بهترین نتیجه اش محاسبه شود. این ساختار دو نوبتی در سال های 1403 و 1404 هم ادامه پیدا کرد.
اما کنکور 1405 دوباره تغییر کرد و برخلاف سه سال قبل از آن، فقط در یک نوبت برگزار شد. یعنی آخرین آزمون سراسری که برگزار شده، به شکل تک نوبتی بوده است، نه دو نوبتی. تا لحظه نگارش این متن، سازمان سنجش ساختار دقیق کنکور 1406 از نظر تعداد نوبت ها را هنوز به طور رسمی اعلام نکرده است. به همین دلیل نمی توان با قطعیت گفت کنکور 1406 هم مانند 1405 تک نوبتی برگزار می شود یا به ساختار دو نوبتی سال های 1402 تا 1404 بازمی گردد. داوطلبان کنکور 1406 بهتر است تا زمان انتشار اطلاعیه رسمی، برنامه درسی خود را بر پایه یک آزمون واحد در سال تنظیم کنند و به محض اعلام ساختار دقیق، از طریق سایت سازمان سنجش یا همین صفحه که به روزرسانی خواهد شد، مطلع شوند.
تغییر سوم: تاثیر قطعی معدل و سوابق تحصیلی در کارنامه
پیش از 1402 معدل سال دوازدهم داوطلبان معمولا فقط در صورت مثبت بودن روی نتیجه کنکور اثر می گذاشت و در غیر این صورت نادیده گرفته می شد. از کنکور 1402 این قانون تغییر کرد و سوابق تحصیلی پایه دوازدهم به شکل قطعی، چه مثبت و چه منفی، در محاسبه نتیجه نهایی دخالت داده شد. این یکی از تغییراتی است که همچنان بخشی از ساختار فعلی کنکور است، هرچند سهم دقیق سوابق تحصیلی در فرمول نهایی هرسال ممکن است اندکی تنظیم شود. سهم دقیق سوابق تحصیلی برای کنکور 1406 در دفترچه راهنمای ثبت نام همان سال اعلام می شود و تا پیش از انتشار آن دفترچه، عدد قطعی در دسترس نیست.
تغییر چهارم: افزایش مدت اعتبار نتیجه کنکور
تا پیش از 1402 نتیجه هر دوره کنکور فقط یک سال برای داوطلب معتبر بود. از 1402 این مدت به دو سال افزایش پیدا کرد تا داوطلبانی که دلیل خاصی برای تاخیر در استفاده از نتیجه خود دارند، فرصت بیشتری داشته باشند. این تغییر هم یک اصلاح دائمی در آیین نامه پذیرش بود، نه یک استثنای یک ساله.
تغییر پنجم: حذف دروس عمومی از دفترچه سوالات تخصصی
از کنکور 1402 دروس عمومی مثل ادبیات، دینی، زبان خارجه و عربی از دفترچه سوالات تخصصی هر گروه آزمایشی حذف شد و سوالات کنکور فقط شامل دروس تخصصی همان گروه است. ارزیابی دروس عمومی به جای آزمون متمرکز روز کنکور، از طریق سوابق تحصیلی داوطلب انجام می شود. این تغییر هم در ساختار فعلی آزمون باقی مانده است.
جمع بندی تغییرات کنکور برای داوطلبان 1406
مجموع این تغییرات نشان می دهد کنکور سراسری در چند سال اخیر بیشتر از دهه های پیش از آن دستخوش اصلاح شده است. بخشی از این تغییرات، مثل حذف رتبه زیر گروه، تاثیر قطعی سوابق تحصیلی و حذف دروس عمومی از دفترچه تخصصی، به شکل دائمی در ساختار آزمون باقی مانده و در کنکور 1406 هم انتظار می رود همچنان برقرار باشد. اما تعداد نوبت های برگزاری، همان طور که توضیح داده شد، بین سال ها تغییر کرده و برای 1406 هنوز مشخص نیست. بهترین راه برای داوطلبانی که نگران این موضوع هستند، پیگیری منظم اطلاعیه های سازمان سنجش در ماه های نزدیک به برگزاری آزمون است.
آیا تغییرات کنکور 1406 قطعی است؟ بخشی از تغییرات، مثل شیوه محاسبه نمره و حذف رتبه زیر گروه، سال هاست بدون تغییر باقی مانده و می توان آن ها را بخش ثابت ساختار فعلی کنکور دانست. اما موضوعاتی مثل تعداد نوبت های آزمون همچنان ممکن است هرسال بازبینی شود، همان گونه که در گذار از 1404 به 1405 اتفاق افتاد. به همین دلیل مراجعه به اطلاعیه رسمی سازمان سنجش پیش از هر تصمیم گیری مهم درباره ثبت نام یا برنامه ریزی درسی توصیه می شود.