انتخاب رشته یکی از حساس ترین مرحله های مسیر کنکور تجربی است و پیش از رسیدن به آن مرحله، شناخت دقیق از میدان رقابت یعنی فهرست کامل رشته های قابل انتخاب ضروری است. داوطلبان گروه تجربی هرساله با فهرستی گسترده از رشته ها روبرو می شوند که در چند مقطع تحصیلی مختلف تعریف شده اند و دانستن این ساختار، پیش از باز شدن دفترچه انتخاب رشته 1406، به برنامه ریزی داوطلب کمک زیادی می کند.
مقاطع تحصیلی رشته های گروه تجربی
رشته های قابل انتخاب برای داوطلبان تجربی در چهار مقطع اصلی تعریف می شوند. مقطع دکترای پیوسته شامل رشته هایی مثل پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و دامپزشکی است که پذیرش آن ها معمولاً بالاترین رتبه های کشوری را می طلبد. مقطع کارشناسی ارشد پیوسته تنها یک رشته یعنی علوم قضایی را در خود جای داده است. مقطع کارشناسی گسترده ترین بخش فهرست را تشکیل می دهد و رشته هایی مثل پرستاری، مامایی، علوم آزمایشگاهی، تغذیه، بهداشت عمومی، زیست شناسی، شیمی و بسیاری رشته های علوم پایه و پیراپزشکی را در بر می گیرد. در نهایت مقطع کاردانی هم برای داوطلبانی که رتبه لازم برای مقاطع بالاتر را کسب نکرده اند، گزینه های محدودتری فراهم می کند.
- پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و دامپزشکی در مقطع دکترای پیوسته
- علوم قضایی در مقطع کارشناسی ارشد پیوسته
- پرستاری، مامایی، علوم آزمایشگاهی و تغذیه در مقطع کارشناسی
- رشته های علوم پایه مانند زیست شناسی، شیمی و زمین شناسی
فهرست رسمی رشته ها را از کجا پیدا کنیم
مرجع رسمی و نهایی فهرست رشته ها همان دفترچه ای است که سازمان سنجش آموزش کشور هر سال منتشر می کند. این دفترچه در دو نوبت در اختیار داوطلبان قرار می گیرد؛ یک بار همراه ثبت نام کنکور که شرایط عمومی و اختصاصی هر رشته را توضیح می دهد، و بار دیگر پس از اعلام کارنامه اولیه که با عنوان دفترچه انتخاب رشته منتشر می شود و ظرفیت دقیق هر دانشگاه را نشان می دهد. تا زمان انتشار رسمی دفترچه 1406، بهترین راهنما برای داوطلبان، مرور همین ساختار کلی و دفترچه های سال های اخیر است، چون تغییرات اساسی در فهرست رشته های گروه تجربی معمولاً محدود و اندک است.
برای داوطلبانی که هنوز میان چند گروه آزمایشی مردد هستند، مقایسه فهرست رشته ها با گروه های دیگر هم مفید است. کسانی که به علوم انسانی هم علاقه دارند می توانند لیست رشته های کنکور انسانی را هم بررسی کنند و داوطلبان علاقه مند به هنر می توانند لیست رشته های کنکور هنر را مطالعه کنند تا تصمیم نهایی با آگاهی بیشتری گرفته شود.
ارتباط فهرست رشته ها با درس ها و برنامه مطالعه
شناخت فهرست رشته ها به تنهایی کافی نیست و باید در کنار آن، دروس کنکور تجربی 1406 و ضریب هر کدام هم بررسی شود تا داوطلب بداند برای رسیدن به رشته مورد نظرش باید روی کدام درس ها بیشتر تمرکز کند. همچنین مرور تحلیل کنکور تجربی 1405 می تواند تصویر روشن تری از رقابت واقعی هر رشته و بازه رتبه های قبولی سال گذشته در اختیار داوطلب بگذارد. توجه به این نکته هم مهم است که ظرفیت پذیرش هر رشته در دانشگاه های مختلف یکسان نیست و همین موضوع می تواند رتبه لازم برای قبولی را از شهری به شهر دیگر تغییر دهد.
در نهایت، انتخاب رشته تصمیمی است که باید با ترکیبی از علاقه شخصی، توان علمی و شناخت واقع بینانه از بازار کار هر رشته گرفته شود. مرور همین فهرست در کنار مشورت با مشاوران تحصیلی، مسیر تصمیم گیری داوطلبان تجربی را برای کنکور 1406 هموارتر می کند.
یکی از نکات عملی مهم در زمان تکمیل فرم انتخاب رشته کنکور تجربی، ترتیب چیدن اولویت هاست. بسیاری از مشاوران تحصیلی توصیه می کنند داوطلب اولویت ها را صرفاً بر اساس شانس قبولی نچیند، بلکه ترکیبی از رشته های مورد علاقه واقعی، رشته های با احتمال قبولی متوسط و چند رشته با احتمال قبولی بالاتر را در کنار هم قرار دهد. این کار احتمال قبولی نهایی در یکی از گزینه های مطلوب را افزایش می دهد و از هدر رفتن یک سال تحصیلی به دلیل انتخاب رشته صرفاً پرمخاطره جلوگیری می کند. توجه به ظرفیت پذیرش هر دانشگاه در همان دفترچه هم اهمیت دارد، چون برخی رشته ها در برخی شهرها ظرفیت بسیار محدودی دارند و رقابت برای همان چند صندلی می تواند رتبه لازم را به شکل محسوسی بالا ببرد.