موسیقی نظامی یکی از معدود رشته هایی است که هم به نظم و انضباط نظامی نیاز دارد و هم به گوش موسیقایی قوی و مهارت نوازندگی؛ کسی که هر دو ویژگی را در خودش می بیند، باید انتخاب رشته موسیقی نظامی را جدی در فهرست گزینه هایش بگذارد.
در ادامه می خوانید
موسیقی نظامی چیست و کجا تدریس می شود
این رشته زیرمجموعه ی گروه آزمایشی هنر است اما برخلاف بیشتر رشته های هنری، در دانشگاه های وابسته به نیروهای مسلح ارائه می شود، نه دانشکده های هنر معمولی. دانشجو در کنار دروس تخصصی موسیقی مثل تئوری و نت خوانی، دوره های آموزش نظامی پایه را هم می گذراند و معمولاً بعد از فارغ التحصیلی، به عنوان نوازنده یا رهبر گروه موزیک در مراسم و رژه های نظامی مشغول به کار می شود.
فرایند پذیرش این رشته با اکثر رشته های هنری فرق دارد؛ پیش از ثبت نام نهایی، داوطلب باید در آزمون عملی نوازندگی ساز مدنظر و همچنین معاینات جسمانی و روانی ویژه ی دانشگاه های نظامی شرکت کند. کسی که فقط از نظر مهارت موسیقایی آماده است ولی شرایط جسمانی لازم برای زندگی و آموزش نظامی را ندارد، معمولاً در همین مرحله از فهرست پذیرفته شدگان کنار گذاشته می شود.
دروس و آموزش نظامی در کنار موسیقی
برنامه ی درسی این رشته دو بخش موازی دارد. بخش اول دروس تخصصی موسیقی است، شامل تئوری موسیقی، سلفژ، هارمونی و تمرین عملی ساز یا سرپرستی گروه؛ بخش دوم آموزش نظامی پایه است، از جمله رزم انفرادی، انضباط نظامی و تربیت بدنی ویژه. دانشجو باید همزمان با تمرین روزانه ی ساز، در برنامه های صبحگاه و آموزش نظامی هم شرکت کند، برنامه ای که نسبت به دانشگاه های هنری معمولی فشرده تر و منظم تر است.
گرایش های موسیقی نظامی
گرایش های موسیقی نظامی بیشتر حول نوازندگی سازهای بادی و کوبه ای مثل ترومپت، شیپور و طبل نظامی، و رهبری ارکستر مراسم می چرخد. برخلاف موسیقی ایرانی یا کلاسیک، اینجا تمرکز روی اجرای جمعی و هماهنگ در فضای باز و مراسم رسمی است، نه اجرای انفرادی روی صحنه؛ برای همین کسی که موسیقی را فقط برای اجرای هنری فردی دنبال می کند، شاید با فضای این رشته احساس نزدیکی نکند.
داوطلب پیش از آزمون عملی باید مشخص کند تخصصش روی کدام خانواده ی ساز است، چون بخش عملی آزمون بر همان ساز انتخابی متمرکز است، نه یک سنجش کلی از استعداد موسیقایی. کسی که تجربه ی نواختن در گروه های سرود یا ارکستر مدرسه را دارد، معمولاً برای هماهنگی با فضای اجرای جمعی این رشته آماده تر است.
بازار کار و تعهد خدمت
فارغ التحصیل این رشته معمولاً پس از پایان تحصیل، دوره ای تعهد خدمت در نیروی مسلح مربوطه دارد و در گروه های موزیک نظامی، مراسم رسمی، رژه ها و برنامه های فرهنگی نیروهای مسلح فعالیت می کند. برخلاف نوازنده ی آزاد که باید خودش دنبال کار بگردد، فارغ التحصیل موسیقی نظامی از همان ابتدای فارغ التحصیلی جایگاه شغلی مشخصی دارد، هرچند آزادی انتخاب محل خدمت و نوع فعالیت هنری محدودتر از فضای هنری غیرنظامی است.
ظرفیت دانشگاه های موسیقی نظامی و شرایط پذیرش
ظرفیت دانشگاه های موسیقی نظامی محدود است و علاوه بر آزمون عملی موسیقی گروه هنر، شامل معاینات پزشکی، بررسی سوابق و در برخی موارد مصاحبه ی گزینشی هم می شود. داوطلب پیش از انتخاب این رشته باید مطمئن شود شرایط جسمانی و سنی لازم برای پذیرش در دانشگاه های نظامی را دارد، چون این محدودیت ها معمولاً سخت گیرانه تر از رشته های هنری غیرنظامی است.
شرایط سنی برای ورود به این رشته معمولاً محدودتر از سایر رشته های هنری کنکور سراسری است و داوطلب باید پیش از ثبت نام، از سقف سنی مجاز و نبود منع پزشکی مثل مشکلات شنوایی یا اسکلتی مطمئن شود. آمادگی از قبل برای این آزمون های تکمیلی، به همان اندازه ی تمرین ساز اهمیت دارد.
جمع بندی
موسیقی نظامی رشته ای است در نقطه ی تلاقی هنر و نظم نظامی؛ اگر این ترکیب برایتان جذاب نیست، رشته هایی مثل انتخاب رشته آهنگسازی در دانشگاه های هنر معمولی گزینه ی نزدیک تری است. برای داوطلبانی که از دبیرستان هم به فضای نظامی علاقه داشته اند، مسیر رشته افسری در دبیرستان معمولاً زمینه ی ذهنی خوبی برای این انتخاب می سازد، هرچند شرط قطعی پذیرش نیست. در کنار همه ی این ها، تسلط بر بهترین روش درس خواندن برای دروس عمومی کنکور هنر همچنان تعیین کننده است.