بسیاری از مشمولانی که همزمان با خدمت سربازی به تحصیل هم علاقه دارند، نخستین پرسش شان این است که آیا اصلا امکان ثبت نام و ادامه تحصیل در دانشگاه علمی کاربردی حین خدمت وجود دارد یا نه. پاسخ کلی به این پرسش روشن و نسبتا پایدار است و برخلاف بسیاری از جزئیات کنکور، هر سال دستخوش تغییرات اساسی نمی شود، هرچند جزئیات اجرایی آن گاه به روزرسانی می شود.
در ادامه می خوانید
قاعده کلی تحصیل حین خدمت سربازی
بر اساس ضوابط نظام وظیفه، مشمولانی که مشغول گذراندن خدمت هستند، عموما اجازه ثبت نام و حضور در دوره های روزانه دانشگاه های دولتی را ندارند، چون این دوره ها نیازمند حضور تمام وقت است و با ماهیت خدمت سربازی هم خوانی ندارد. در مقابل، دوره های غیرروزانه، از جمله دانشگاه علمی کاربردی، پیام نور و موسسات غیرانتفاعی، به دلیل انعطاف بیشتر در ساعات حضور، معمولا برای این گروه از داوطلبان مجاز شناخته شده اند. همین تفاوت میان دوره های روزانه و غیرروزانه، اساس تصمیم گیری در این زمینه است. مبنای این تفکیک، تعارض میان الزام حضور تمام وقت در دانشگاه های روزانه و تعهد زمانی خدمت سربازی است، تعارضی که در دوره های غیرروزانه به این شکل وجود ندارد.
جایگاه دانشگاه علمی کاربردی در این میان
دانشگاه علمی کاربردی به دلیل ساختار مهارت محور و کاربردی خود، یکی از مسیرهای رایج برای تحصیل همزمان با سربازی در علمی کاربردی در میان مشمولان در حال خدمت است. بسیاری از واحدهای آموزشی این دانشگاه، کلاس های خود را در ساعاتی خارج از ساعات معمول اداری برگزار می کنند، موضوعی که هماهنگی میان برنامه خدمت و برنامه درسی را برای مشمولان ساده تر می کند. تنوع رشته های کاردانی و کارشناسی این دانشگاه، که عمدتا با نیاز بازار کار محلی هماهنگ تعریف شده، امکان انتخاب رشته ای متناسب با محل خدمت مشمول را هم فراهم می کند.
شرایط عمومی و مدارک لازم
شرایط تحصیل حین خدمت سربازی معمولا شامل موافقت اولیه یگان خدمتی، هماهنگی با آموزش دانشگاه برای تنظیم ساعات کلاس، و ارائه معرفی نامه یا گواهی اشتغال به خدمت از سازمان نظام وظیفه به دانشگاه محل تحصیل است. بدون این هماهنگی اولیه میان یگان و دانشگاه، ادامه تحصیل منظم در طول دوره خدمت با مشکل روبه رو می شود.
مراحل ثبت نام برای مشمولان
نحوه ثبت نام علمی کاربردی سربازان عموما با مراجعه به مرکز آموزشی علمی کاربردی مورد نظر و ارائه مدارک هویتی، مدرک دیپلم یا پیش دانشگاهی، و برگه اعزام یا گواهی اشتغال به خدمت آغاز می شود. در بسیاری موارد، هماهنگی میان فرمانده یگان و مسئولان آموزشی دانشگاه، پیش نیاز نهایی شدن ثبت نام است، به همین دلیل شروع این هماهنگی از چند هفته پیش توصیه می شود.
مزایا و محدودیت هایی که باید در نظر گرفت
تحصیل همزمان با خدمت سربازی، در کنار مزیت روشن آن، یعنی جلوگیری از وقفه در روند تحصیلی، محدودیت هایی هم دارد که باید پیش از تصمیم گیری در نظر گرفته شوند. حضور کامل در تمام جلسات کلاس، به دلیل تعهدات یگان خدمتی، همیشه ساده نیست و ممکن است مشمول ناچار به هماهنگی مکرر با اساتید و دانشگاه شود. با این حال، برای بسیاری از مشمولانی که نمی خواهند دوران خدمت، وقفه ای در مسیر تحصیلی آنان ایجاد کند، این مسیر همچنان گزینه ای عملی و رایج به شمار می رود.
نکاتی که مشمولان باید پیش از ثبت نام بدانند
قوانین تحصیل همزمان با نظام وظیفه در طول سال های اخیر تغییرات بنیادین نداشته، اما جزئیات اجرایی آن، از جمله مدارک مورد نیاز یا رویه دقیق هماهنگی با یگان، گاهی با بخشنامه های تازه به روزرسانی می شود. مشمولانی که برای سال 1406 قصد ثبت نام دارند نیز بهتر است پیش از هرگونه برنامه ریزی، آخرین وضعیت این ضوابط را از طریق سامانه رسمی نظام وظیفه یا آموزش دانشگاه محل تحصیل خودشان بررسی کنند، چون رویه های اجرایی می تواند اندکی متفاوت از یگان به یگان دیگر هم باشد.
رویه ی هر یگان کمی متفاوت است، و ضوابط عمومی تری در دانشجویان مشمول قانون خدمت سربازی توضیح داده شده. مشمولی که به اقامت خارج فکر می کند مسیرش را در مهاجرت مشمولین سربازی می یابد، و کسی که واجد شرایط است، خرید سربازی 1406 را گزینه ی موازی می داند.