فلسفه و منطق در برنامه دروس رشته انسانی، اغلب زیر سایه ادبیات و عربی قرار می گیرند و کمتر برایشان زمان مستقل کنار گذاشته می شود. همین کم توجهی باعث می شود خیلی از داوطلبان، دیر متوجه شوند در این دو درس خلا جدی دارند. روش مطالعه فلسفه و منطق کنکور از همان ابتدای سال باید مسیر روشنی داشته باشد، نه اینکه به آخرین هفته ها موکول شود.
در ادامه می خوانید
چرا فلسفه و منطق دو منطق مطالعه جدا دارند
منطق یک درس قاعده محور است؛ شبیه ریاضی، هر مبحثش روی مبحث قبلی سوار می شود و باید پله به پله جلو رفت. اگر یک بخش از قواعد استدلال نیمه کاره رها شود، بخش بعدی هم لنگ می ماند. فلسفه برعکس، بیشتر مفهومی و استدلالی است و نیاز به درک متن، تحلیل جمله و ارتباط دادن ایده ها به هم دارد. وقتی این دو با یک روش یکسان خوانده شوند، در واقع هیچ کدام درست خوانده نشده اند و نتیجه اش نمره ای پایین تر از توان واقعی داوطلب است.
گام به گام فلسفه کنکور از صفر تا جمع بندی
گام به گام فلسفه کنکور را می شود در پنج مرحله پیش برد که هر کدام روی مرحله قبلی بنا می شود.
- مرحله اول: متن درس با دقت و بدون عجله خوانده شود، بدون اینکه فقط دنبال پررنگ های کتاب باشد.
- مرحله دوم: تعریف های کلیدی و اصطلاح های فلسفی با زبان ساده بازنویسی شوند تا واقعا فهمیده شده باشند، نه فقط حفظ شده باشند.
- مرحله سوم: روی تست های مفهومی کار شود، نه تست هایی که فقط با حفظ جمله کتاب جواب داده می شوند.
- مرحله چهارم: هر پاسخ غلط دوباره از دل متن کتاب پیدا شود تا ریشه اشتباه روشن گردد.
- مرحله پنجم: یک دور مرور فاصله دار روی همان تعریف ها و تست های غلط انجام شود تا مطلب در حافظه بلندمدت بنشیند.
همین چرخه برای منطق هم، با تمرکز بیشتر روی حل مثال های استدلالی و جدول های صدق، تکرار می شود.
تفاوت روش مطالعه منطق با فلسفه در عمل
در منطق، بخش زیادی از نمره از تسلط روی قواعد ثابت می آید؛ جدول ارزش صدق، اشکال قیاس و رابطه های مجموعه ای. برای این درس، حل مکرر تمرین های یک الگو تا رسیدن به سرعت و دقت بالا، مهم تر از خواندن نظری صرف است. در فلسفه اما تنوع سوال بیشتر است و صرفا تکرار یک نوع تمرین کافی نیست؛ باید با متن های متفاوت روبه رو شد تا توانایی تحلیل جمله تقویت شود. داوطلبی که فقط روی یک کتاب کمک درسی متمرکز می ماند، معمولا در برخورد با متن های تازه کنکور غافلگیر می شود.
جمع بندی فلسفه و منطق در روزهای پایانی
در فاز جمع بندی، وقت برای خواندن دوباره کل کتاب نیست. جمع بندی فلسفه و منطق باید حول جدول ها، تعریف های پرتکرار و شکل های استدلالی رایج بچرخد، همراه با مرور تست های غلط قبلی. این روش کنار یک برنامه جمع بندی انسانی منسجم، اثرش چند برابر می شود، چون فلسفه و منطق جدا از بقیه دروس رشته انسانی دیده نمی شوند و باید در همان تقویم کلی جمع بندی جا بگیرند.
اشتباهاتی که نمره این دو درس را پایین می آورند
یکی از رایج ترین اشتباهات، حفظ کردن تعریف ها بدون فهم مثال هاست؛ داوطلب تعریف را کلمه به کلمه می گوید اما در مواجهه با یک مثال تازه گیج می شود. اشتباه دوم، نادیده گرفتن منطق به خاطر حجم کمش نسبت به فلسفه است، در حالی که همین حجم کم، فرصت گرفتن نمره کامل با زمان کمتری را می دهد. اشتباه سوم هم کنار گذاشتن مرور فاصله دار است؛ بدون تکرار در فاصله های زمانی مشخص، تعریف های فلسفی خیلی زود از حافظه پاک می شوند و باید از نو خوانده شوند.
جمع بندی
فلسفه و منطق با یک نگاه یکسان جواب نمی دهند؛ هر کدام روش خودش را می خواهد. اگر منابع فلسفه و منطق کنکور درست انتخاب شود و همراه با خلاصه نویسی کنکور منظم پیش رفته شود، این دو درس می توانند از نقطه ضعف به نقطه قوت کارنامه تبدیل شوند.