خیلی از داوطلبان با شنیدن نام اقتصاد کشاورزی تصور می کنند این رشته با کار در مزرعه یا دامداری سروکار دارد، در حالی که موضوع اصلی آن تحلیل اقتصادی بازار محصولات کشاورزی است. رشته اقتصاد کشاورزی در واقع اقتصاد را روی یک بخش خاص از اقتصاد کشور، یعنی کشاورزی، پیاده می کند.
در ادامه می خوانید
جایگاه این رشته در دانشکده کشاورزی
دانشجوی این رشته اقتصاد خرد و کلان را مثل هر رشته اقتصادی دیگری می گذراند، اما در کنار آن دروسی مثل اقتصاد تولید محصولات کشاورزی، بازاریابی محصولات کشاورزی و سیاست های حمایتی کشاورزی هم دارد.
این رشته زیرمجموعه ی دانشکده های کشاورزی است، نه دانشکده های اقتصاد، و همین موضوع باعث می شود فضای آموزشی اش با رشته اقتصاد معمولی کمی فرق داشته باشد؛ همکلاسی های دانشجو بیشتر از رشته های کشاورزی و علوم دامی می آیند تا اقتصاد محض.
در سال های پایانی، دانشجو معمولاً یک پروژه یا کارآموزی مرتبط با یک محصول کشاورزی مشخص انجام می دهد که جنبه ی کاربردی رشته را برجسته می کند.
زیرگروه پذیرش و ظرفیت محدود
شرایط تحصیل رشته اقتصاد کشاورزی بیشتر از طریق زیرگروه تجربی کنکور سراسری فراهم است، هرچند برخی دانشگاه ها آن را برای زیرگروه ریاضی هم باز می گذارند. ظرفیت این رشته معمولاً کم است، چون تعداد دانشگاه هایی که دانشکده ی کشاورزی مستقل دارند محدود است.
پیش از انتخاب رشته، بررسی فهرست دقیق دانشگاه های پذیرنده و مقایسه ی رتبه ی لازم هر کدام با رتبه ی خود داوطلب ضروری است، چون تفاوت رتبه ی قبولی بین دانشگاه ها می تواند زیاد باشد. در سال هایی که تقاضا برای این رشته کمتر بوده، حتی برخی دانشگاه ها ظرفیت خالی داشته اند، نکته ای که برای داوطلبان با رتبه ی متوسط می تواند به فرصت تبدیل شود.
دانشگاه هایی که سابقه ی طولانی تری در آموزش کشاورزی دارند، معمولاً امکانات پژوهشی و مزرعه ی آموزشی بهتری هم برای این رشته فراهم می کنند، نکته ای که در انتخاب دانشگاه ارزش بررسی دارد.
تفاوت با اقتصاد عمومی و رشته های کشاورزی دیگر
تفاوت اصلی این رشته با اقتصاد عمومی در موضوع مطالعه است، نه در سطح دشواری؛ ابزارهای تحلیلی مشترک اند، اما داده ها و بازارهایی که تحلیل می شوند مختص کشاورزی هستند.
تفاوتش با رشته هایی مثل مهندسی کشاورزی هم روشن است: مهندسی کشاورزی روی تولید و فنون کاشت تمرکز دارد، در حالی که اقتصاد کشاورزی روی قیمت، بازار و سیاست گذاری تمرکز می کند، نه روی خود عملیات کشاورزی.
نکاتی پیش از ثبت انتخاب رشته
داوطلبی که به این رشته فکر می کند بهتر است پیش از انتخاب، محیط دانشکده های کشاورزی را هم بشناسد؛ فاصله ی این دانشکده ها از شهر و امکانات خوابگاهی گاهی با دانشکده های مرکزی دانشگاه فرق دارد.
مصاحبه با دانشجویان فعلی این رشته یا مرور تجربه های آن ها، تصویر واقعی تری از فضای درسی و کاربردی رشته می دهد نسبت به خواندن صرف عنوان دروس در دفترچه ی انتخاب رشته.
توجه به این نکته هم مهم است که این رشته با وجود پیوند نزدیک با کشاورزی، به مهارت های ریاضی و آماری نسبتاً قوی هم نیاز دارد، پس داوطلبی که در این دو درس ضعف دارد باید این موضوع را از قبل جبران کند.
فرصت های شغلی بعد از فارغ التحصیلی
فارغ التحصیل اقتصاد کشاورزی می تواند در سازمان های مرتبط با کشاورزی، بانک های تخصصی کشاورزی، شرکت های صادرات محصولات کشاورزی و پژوهشکده های اقتصاد کشاورزی مشغول شود. درآمد این مسیرهای شغلی، برخلاف تصور رایج، لزوماً کمتر از اقتصاد عمومی نیست، مخصوصاً در نهادهایی که تحلیلگر متخصص حوزه ی کشاورزی کم دارند.
بخشی از فارغ التحصیلان هم مسیر تحصیلات تکمیلی را ادامه می دهند و به سمت پژوهش و تدریس دانشگاهی می روند، مسیری که وابستگی کمتری به رونق فصلی بازار کشاورزی دارد و ثبات بیشتری در بلندمدت فراهم می کند.
جمع بندی
اقتصاد کشاورزی برای کسی مناسب است که هم به اقتصاد علاقه دارد و هم می خواهد آن را در یک حوزه ی عینی و کاربردی مثل کشاورزی به کار ببرد. مقایسه ی این رشته با رشته اقتصاد معمولی و بررسی بازار کار رشته تجربی پیش از انتخاب رشته کمک می کند تصمیم دقیق تری گرفته شود.