چرا هر سال این همه داوطلب، از هر سه گروه انسانی، تجربی و ریاضی، سراغ روانشناسی می روند؟ جوابش تا حدی ساده است: این رشته هم برای فهم آدم ها جذاب است هم بازار کارش نسبتاً باز به نظر می رسد. اما انتخاب رشته روانشناسی بدون شناخت دقیق گرایش ها و ظرفیت هایش، می تواند به یک انتخاب احساسی و نه چندان آگاهانه تبدیل شود. همین محبوبیت باعث شده رقابت برای این رشته در بیشتر دانشگاه ها هر سال سنگین تر از سال قبل باشد.
در ادامه می خوانید
گرایش های رشته روانشناسی
گرایش های رشته روانشناسی عمدتاً از مقطع کارشناسی ارشد به بعد پررنگ می شوند: بالینی، عمومی، تربیتی، صنعتی و سازمانی، و کودکان استثنایی از شناخته شده ترین هایشان اند. در کارشناسی معمولاً یک برنامه درسی مشترک دارید و شامل درس هایی مثل آمار، روش تحقیق، فیزیولوژی اعصاب و مبانی نظری روانشناسی می شود؛ تخصصی شدن را برای بعد از این مقطع می گذارید. همین ساختار یعنی انتخاب گرایش نهایی تان می تواند تا چند سال بعد از ورود به دانشگاه به تعویق بیفتد، پس فشار زیادی برای تصمیم گیری زودهنگام درباره گرایش وجود ندارد.
دانشگاه های رشته روانشناسی
دانشگاه های رشته روانشناسی از پرتقاضاترین رشته های کشورند، برای همین تقریباً هر دانشگاهی این رشته را ارائه می دهد. تفاوت اصلی بین گزینه های مختلف بیشتر در سطح رقابت و رتبه لازم است، نه در محتوای درسی؛ برای انتخاب دقیق تر، اهمیت مشاوره کنکور سراسری را دست کم نگیرید، چون یک مشاور با تجربه می تواند گزینه های واقع بینانه تری پیش رویتان بگذارد. با این حال، سابقه پژوهشی گروه روانشناسی هر دانشگاه، مخصوصاً برای کسانی که قصد ادامه تحصیل دارند، ارزش بررسی جداگانه دارد و نباید فقط به اسم دانشگاه بسنده کرد.
ظرفیت پذیرش رشته روانشناسی
ظرفیت پذیرش رشته روانشناسی در دانشگاه های دولتی معمولاً محدود و رقابتی است، در حالی که در دانشگاه آزاد و غیرانتفاعی این ظرفیت به طور قابل توجهی بازتر است. اگر رتبه تان برای دانشگاه های دولتی کافی نیست، این را به معنای بسته شدن مسیر نگیرید؛ فقط باید مسیر جایگزین را واقع بینانه انتخاب کنید و بدانید که کیفیت آموزش در دانشگاه های غیردولتی هم می تواند بسته به گروه آموزشی متفاوت باشد. مقایسه چند دانشگاه غیردولتی از نظر امکانات و سابقه اساتید، پیش از پرداخت شهریه، تصمیم تان را مطمئن تر می کند.
بازار کار و آینده شغلی روانشناسی
مهم است بدانید فعالیت بالینی مستقل، مثل مشاوره فردی یا خانواده، معمولاً به ادامه تحصیل تا مقطع ارشد یا دکتری و اخذ مجوزهای لازم نیاز دارد؛ صرف مدرک کارشناسی برای این کار کافی نیست. در مقابل، مسیرهایی مثل مشاوره تحصیلی در مدارس، منابع انسانی سازمان ها و پژوهش های اجتماعی، از همان کارشناسی هم قابل دسترسی ترند. اگر از همین ابتدا هدف تان فعالیت بالینی است، بهتر است برنامه ادامه تحصیل تان را از همان دوران کارشناسی بچینید و از فرصت های پژوهشی دانشگاه، مثل همکاری با اساتید در طرح های تحقیقاتی، غافل نشوید. گرایش صنعتی و سازمانی هم این روزها تقاضای خوبی در شرکت های بزرگ دارد، چون بحث سلامت روان کارکنان و بهبود محیط کار به یک اولویت جدی برای بسیاری از سازمان ها تبدیل شده است.
نکاتی برای انتخاب دانشگاه روانشناسی
پیش از انتخاب نهایی، بهتر است بدانید که هدف تان از تحصیل چیست: اگر دنبال ادامه تحصیل و کار پژوهشی هستید، سابقه علمی گروه آموزشی دانشگاه اهمیت زیادی دارد؛ اگر هدف تان ورود سریع تر به بازار کار است، فرصت های کارآموزی و ارتباط دانشگاه با مراکز مشاوره و درمانی را هم بررسی کنید. مقایسه چند گزینه از این زاویه، معمولاً نتیجه بهتری نسبت به انتخاب صرف بر اساس شهرت دانشگاه می دهد.
جمع بندی
روانشناسی رشته ای است که نتیجه اش خیلی وابسته به همان انتخاب گرایش در آینده است، پس از همین الان کمی درباره مسیرهای بعدی اش مطالعه کنید. برای انتخاب دانشگاه مناسب، اعتبار مدرک دانشگاه روزانه در مقابل شبانه و آزاد را هم حتماً در نظر بگیرید.