در کنار رشته های شناخته شده ی علوم انسانی مثل روانشناسی یا حقوق، انتخاب رشته پژوهشگری اجتماعی کمتر به گوش داوطلبان می خورد؛ در حالی که برای کسی که به تحلیل داده های اجتماعی و روش تحقیق علاقه دارد، می تواند مسیری دقیقاً مناسب باشد.
در ادامه می خوانید
پژوهشگری اجتماعی دقیقاً یعنی چه
این رشته دانشجو را با روش های علمی بررسی پدیده های اجتماعی آشنا می کند: از طراحی پرسشنامه و نمونه گیری گرفته تا تحلیل آماری داده ها. برخلاف رشته هایی مثل جامعه شناسی که بیشتر جنبه ی نظری دارند، اینجا تمرکز اصلی روی مهارت عملی پژوهش قرار دارد، مهارتی که بعد از فارغ التحصیلی هم در بسیاری از حوزه های شغلی کاربرد مستقیم دارد.
چه کسی برای این رشته مناسب است
داوطلبی که از کار با عدد و داده لذت می برد، ولی در عین حال به موضوعات اجتماعی و رفتار انسانی هم علاقه دارد، معمولاً در این رشته احساس راحتی بیشتری می کند. ترکیب مهارت تحلیلی و کنجکاوی اجتماعی، چیزی است که این رشته را از رشته های صرفاً نظری علوم انسانی جدا می کند.
گرایش های پژوهشگری اجتماعی
گرایش های پژوهشگری اجتماعی در دانشگاه های مختلف گاهی با نام های کمی متفاوت ارائه می شوند، اما هسته ی اصلی همه شان روش تحقیق و تحلیل داده است. پیش از انتخاب نهایی، بهتر است سرفصل های هر دانشگاه با هم مقایسه شوند تا رشته ای انتخاب شود که واقعاً به آن علاقه وجود دارد.
ظرفیت دانشگاه ها و چشم انداز شغلی
ظرفیت دانشگاه های پژوهشگری اجتماعی در مقایسه با رشته های پرطرفدار انسانی مثل حقوق یا روانشناسی خیلی کمتر است، و این یعنی برای رتبه های میانی هم می تواند فرصت خوبی باشد. با این حال، بهتر است پیش از اولویت بندی، بهترین دانشگاه های رشته انسانی در این حوزه از نظر امکانات پژوهشی بررسی شود، و برای گزینه های غیر روزانه، شهریه دانشگاه در انتخاب رشته هم از قبل محاسبه شود.
تفاوت این رشته با جامعه شناسی و روانشناسی اجتماعی
جامعه شناسی بیشتر به نظریه پردازی درباره ی ساختارهای اجتماعی می پردازد و روانشناسی اجتماعی روی رفتار فرد در بستر گروه تمرکز دارد، اما پژوهشگری اجتماعی حلقه ی واسط این دو را با ابزار پژوهش عملی پر می کند. دانشجوی این رشته یاد می گیرد چطور یک فرضیه ی نظری را به یک طرح پژوهشی قابل اندازه گیری تبدیل کند، مهارتی که در بسیاری از رشته های دیگر علوم انسانی کمتر به آن پرداخته می شود.
مهارت هایی که در طول تحصیل شکل می گیرد
دانشجوی این رشته، در کنار دروس نظری، با نرم افزارهای تحلیل آماری و روش های جمع آوری داده ی میدانی هم کار می کند؛ مهارتی که در بسیاری از حوزه های شغلی، از پژوهش بازار گرفته تا سیاست گذاری اجتماعی، کاربرد دارد. همین تنوع کاربرد، فرصت های شغلی این رشته را فراتر از محیط های صرفاً دانشگاهی می برد.
ابزارها و پیش زمینه ای که در این رشته کاربرد دارد
آشنایی اولیه با نرم افزارهای تحلیل آماری، حتی در سطح مقدماتی، برای دانشجوی این رشته یک مزیت محسوب می شود، هرچند آموزش کامل آن معمولاً در طول دوره ی دانشگاهی ارائه می شود. کسی که پیش زمینه ای در ریاضی و آمار دبیرستان داشته باشد، معمولاً با بخش کمّی این رشته راحت تر کنار می آید تا کسی که صرفاً به بخش نظری علاقه دارد.
راه های آشنایی بیشتر پیش از انتخاب رشته
مطالعه ی چند گزارش پژوهشی منتشرشده در حوزه های اجتماعی، حتی به صورت خلاصه، تصویر ملموس تری از کار روزمره ی این رشته نسبت به صرف خواندن سرفصل درسی می دهد. گفتگو با دانشجویان فعلی این رشته، در صورت امکان، هم دیدی واقعی تر از چالش ها و فرصت های این مسیر به داوطلب می دهد.
جمع بندی
برای کسی که از کار با داده و تحلیل اجتماعی لذت می برد، پژوهشگری اجتماعی رشته ای است که ارزش بررسی دارد. آشنایی با شغل های رشته انسانی مرتبط با این حوزه، پیش از انتخاب نهایی، تصمیم را مطمئن تر می کند.