وقتی یک برنامه ی تلویزیونی روی آنتن می رود، پشت هر قاب و هر برش، یک نفر تصمیم گرفته دوربین کجا بایستد و صحنه کی عوض شود؛ همین جایگاه تصمیم گیری موضوع اصلی انتخاب رشته کارگردانی تلویزیون است.
در ادامه می خوانید
گرایش های کارگردانی تلویزیون
گرایش های کارگردانی تلویزیون معمولاً حول کارگردانی برنامه های زنده ی استودیویی، کارگردانی مستند، و تدوین و فیلم برداری هماهنگ با کارگردانی شکل می گیرد. دانشجو در طول تحصیل هم با اصول فیلم نامه و روایت آشنا می شود و هم با کار عملی در استودیو، از تنظیم نور تا هماهنگی با گروه فنی. کارگردان برنامه ی زنده باید هم زمان چند دوربین را در ذهن داشته باشد و در کسری از ثانیه تصمیم بگیرد کدام تصویر روی آنتن برود؛ کارگردان مستند در مقابل، بیشتر روی پژوهش موضوع و روایت در مرحله ی تدوین تمرکز می کند، نه تصمیم گیری آنی. کسی که به جای بازی جلوی دوربین، به تصمیم گیری پشت صحنه علاقه دارد، مسیرش همین جاست، نه انتخاب رشته بازیگری.
دروس و مهارت های رشته کارگردانی تلویزیون
در کنار دروس تخصصی مثل فیلم نامه نویسی، تدوین، اصول فیلم برداری و کارگردانی صدا، بخش زیادی از واحدهای این رشته عملی است و در استودیوی دانشگاه یا کارگاه های برون دانشگاهی گذرانده می شود. مهم ترین مهارتی که این رشته می طلبد، توانایی تصمیم گیری سریع زیر فشار زمان است؛ کارگردانی که در پخش زنده مردد بماند، فرصت را از دست می دهد. هماهنگی با گروه فنی، از فیلم بردار تا صدابردار و تدوین گر، و توانایی روایت یک قصه در قالب تصویر، مهارت هایی هستند که در کنار خلاقیت باید تمرین شوند؛ کسی که در کار گروهی ضعیف باشد، حتی با بهترین ایده هم در این رشته موفق نمی شود. آشنایی مقدماتی با نرم افزارهای تدوین حرفه ای و پایه های نورپردازی استودیویی هم امروز تقریباً یک پیش نیاز غیررسمی محسوب می شود، چون بازار کار برای کسی که فقط تئوری کارگردانی بلد است ولی با ابزار روز آشنا نیست، به همان اندازه ی قبل جذاب نیست. آشنایی مقدماتی با انتخاب رشته روزنامه نگاری هم می تواند درک داوطلب از فضای رسانه و خبر را که بخشی از تولید تلویزیونی است، کامل تر کند.
ظرفیت دانشگاه های کارگردانی تلویزیون
ظرفیت دانشگاه های کارگردانی تلویزیون در مقایسه با خیلی از رشته های هنری محدودتر است، چون دانشگاه های معدودی این رشته را با گرایش مستقل ارائه می دهند و پذیرش هم معمولاً ترکیبی از نمره ی کنکور هنر و ارزیابی عملی (مصاحبه یا بررسی نمونه کار) است. همین محدودیت ظرفیت باعث می شود رقابت برای قبولی نسبت به رشته های پرشمارتر هنر فشرده تر باشد، پس آماده سازی برای بخش عملی به اندازه ی درس خواندن تئوری اهمیت دارد. داوطلبی که پیش از کنکور، حتی در حد آماتور، یک ویدئوی کوتاه ساخته و تدوین کرده باشد، معمولاً در مرحله ی مصاحبه دست بازتری دارد، چون داوران به توان اجرایی داوطلب علاقه بیشتری نشان می دهند تا فقط حرف زدن درباره ی علاقه. برخی دانشگاه ها هم پیش از مصاحبه ی حضوری از داوطلب می خواهند یک نمونه فیلم کوتاه یا طرح ایده ارسال کند، پس آماده داشتن این نمونه از قبل کنکور در وقت داوطلب صرفه جویی زیادی می کند.
مسیر شغلی بعد از کارگردانی تلویزیون
فارغ التحصیل این رشته محدود به شبکه های تلویزیونی نمی ماند؛ تولید محتوای دیجیتال، آژانس های تبلیغاتی، و پلتفرم های ویدیویی آنلاین هم امروز به کارگردان های آموزش دیده نیاز دارند. عناوین شغلی رایج شامل دستیار کارگردان، کارگردان برنامه های زنده، تدوین گر ارشد و تهیه کننده ی محتوای ویدیویی برای شبکه های اجتماعی می شود؛ بسیاری هم بعد از چند سال تجربه، تیم تولید محتوای مستقل خودشان را راه می اندازند. بسیاری از کارگردان های جوان هم امروز به جای انتظار برای استخدام در یک شبکه ی بزرگ، مستقیماً برای برندها و کانال های آنلاین محتوا می سازند و از همان ابتدای کار درآمد مستقل دارند. آشنایی با انتخاب رشته ادبیات نمایشی در کنار این رشته می تواند درک روایت و فیلم نامه را قوی تر کند، چون کارگردان خوب، اول یک قصه گوی خوب است.
تولید محتوای مستقل برای برند ها، بخشی از مسیر شغلی انتخاب رشته تلویزیون و هنرهای دیجیتالی هم هست. رشته چندرسانه ای در کنکور با تمرکز بر ابزار دیجیتال مسیر مشابهی را دنبال می کند، و انتخاب رشته نمایش عروسکی برای علاقه مند به اجرا مسیر متفاوتی است.
جمع بندی
انتخاب رشته کارگردانی تلویزیون برای کسی مناسب است که هم به هنر تصویر علاقه دارد و هم از مدیریت گروه و تصمیم گیری زیر فشار زمان نمی ترسد. پیش از ثبت انتخاب، نمونه کارهای دانشجویی این رشته را ببینید و با یک مشاور خوب کنکور آشنا با هنر مشورت کنید تا ظرفیت واقعی هر دانشگاه را دقیق بسنجید.