افت نمره در شیمی نهایی معمولاً از یک نقطه خاص می آید: دانش آموزی که فرمول را حفظ کرده اما شرایط استفاده از آن را نمی داند، یا دانش آموزی که مفهوم را می فهمد اما در محاسبه کند عمل می کند. یک روش مطالعه شیمی امتحان نهایی کامل، دقیقاً همین شکاف بین فهمیدن و محاسبه کردن را پر می کند.
در ادامه می خوانید
ترکیب مفهوم و محاسبه در طراحی سوالات
سوالات نهایی شیمی معمولاً به صورت ترکیبی طراحی می شوند: بخشی از سوال به تعریف یا درک مفهومی مربوط است و بخش دیگر به محاسبه بر همان اساس. اگر محاسبه بلد باشد اما تعریف دقیق در ذهن نباشد، نمره بخش مفهومی از دست می رود، و برعکس، تسلط بر تعریف بدون تمرین محاسبه هم به تنهایی کافی نیست. برخی سوالات نهایی حتی یک آزمایش ساده آزمایشگاهی را توصیف می کنند و از دانش آموز می خواهند نتیجه آن را هم از نظر مفهومی و هم از نظر عددی تحلیل کند. به همین دلیل مطالعه این درس نباید فقط حول یکی از این دو بخش متمرکز شود، بلکه باید از همان روز اول هر دو مسیر را همزمان پیش برد.
گام به گام مطالعه شیمی
گام به گام مطالعه شیمی به این ترتیب پیش می رود: نخست تعریف و مفهوم هر بخش همراه یک مثال ساده یاد گرفته می شود، سپس فرمول های مرتبط با همان بخش استخراج و یادداشت می شوند، و در پایان چند مسئله متنوع از همان مبحث حل می شود. رعایت همین ترتیب باعث می شود مفهوم و محاسبه به جای اینکه جدا از هم در ذهن بمانند، به هم متصل شوند و در لحظه پاسخگویی سریع تر قابل بازیابی باشند. نوشتن این سه گام به شکل یک چک لیست کوتاه کنار هر فصل، کمک می کند داوطلب متوجه شود کدام گام را هنوز کامل نکرده است. تکرار همین سه گام برای هر فصل تازه، به مرور یک عادت مطالعه ثابت و قابل اعتماد می سازد.
اشتباهی که بیشترین نمره را می گیرد
بسیاری از دانش آموزان فرمول ها را به خوبی حفظ می کنند اما به شرایط و استثناهای کاربرد هر فرمول دقت کافی نشان نمی دهند، و دقیقاً همین جا بیشترین نمره از دست می رود. پیش از امتحان، یک دور مرور فقط روی همین استثناها و شرایط خاص هر فرمول، مفیدتر از مرور دوباره خود فرمول هاست، چون فرمول معمولاً حفظ شده و فقط کاربرد درستش فراموش می شود. نوشتن این استثناها با رنگی متفاوت، درست کنار همان فرمول اصلی، احتمال فراموش کردنشان در لحظه پاسخ گویی را به شدت کاهش می دهد.
تمرین با آزمون های زمان دار
تسلط بر مفهوم و فرمول به تنهایی کافی نیست، مگر اینکه زیر فشار زمان هم تمرین شود؛ حل چند آزمون شبیه سازی شده با زمان مشخص، پیش از امتحان نهایی، نشان می دهد آیا دانش آموز واقعاً می تواند دانش خود را در بازه زمانی محدود پیاده کند یا نه. بسیاری از دانش آموزانی که در تمرین های بدون زمان نمره خوبی می گیرند، در جلسه واقعی امتحان به دلیل فشار زمان دچار اشتباهات محاسباتی ساده می شوند. مرور دقیق همین آزمون های زمان دار، همراه با یادداشت لحظه هایی که وقت زیادی صرف یک سوال شده، به داوطلب کمک می کند مدیریت زمان جلسه امتحان را هم مثل خود درس تمرین کند. مقایسه زمان صرف شده در هر آزمون با آزمون قبلی هم نشان می دهد آیا سرعت پاسخ گویی واقعاً در حال بهبود است یا نه.
جمع بندی شیمی دوازدهم
برای جمع بندی شیمی دوازدهم در روزهای پایانی، بهتر است فرمول ها و استثناهای هر فصل روی یک برگه جداگانه نوشته شوند و هر روز چند دقیقه مرور شوند؛ این روش بسیار کاراتر از بازخوانی کامل کتاب درسی است. اگر مهارت خلاصه نویسی شیمی کنکور از قبل تمرین شده باشد، تهیه همین جدول جمع بندی بسیار سریع تر و منظم تر انجام می شود، چون ساختار خلاصه نویسی از قبل آماده است.
جمع بندی
ترکیب مفهوم و محاسبه، رمز اصلی نمره خوب در شیمی نهایی است، نه تسلط یک طرفه بر یکی از این دو. کنار مطالعه درسی، توجه به مدیریت استرس کنکور هم اهمیت دارد، چون بخش زیادی از پایه های همین درس روی کنکور سراسری هم اثر مستقیم می گذارد.