فلسفه در فهرست رشته های گروه انسانی کنکور، معمولا آخرین گزینه ای است که داوطلب به آن فکر می کند، نه به این دلیل که رشته کم ارزشی است، بلکه چون تصویر روشنی از مسیر بعد از آن در ذهن ندارد. با این حال انتخاب رشته فلسفه برای داوطلبی که با استدلال و تحلیل مفاهیم انتزاعی راحت است، می تواند یکی از رضایت بخش ترین تصمیم های انتخاب رشته باشد، به شرطی که پیش از ثبت نام، گرایش ها و ظرفیت واقعی دانشگاه های پذیرنده را بشناسد.
در ادامه می خوانید
جایگاه فلسفه در گروه انسانی
فلسفه در نگاه اول انتزاعی به نظر می رسد و همین باعث می شود خیلی از داوطلبان حتی آن را در فهرست اولویت هایشان نیاورند. اما واقعیت این است که مهارت هایی مثل تحلیل متن، استدلال منطقی و نوشتن دقیق، که در این رشته تقویت می شوند، در بسیاری از مسیرهای شغلی و تحصیلی بعدی هم کاربرد دارند. داوطلبی که علاقه واقعی به خواندن متن های سنگین و پرسیدن سوال های بنیادی دارد، معمولا در این رشته نتیجه بهتری هم می گیرد و کمتر دچار خستگی ذهنی در سال های تحصیل می شود.
گرایش های فلسفه در دانشگاه
گرایش های فلسفه در مقطع کارشناسی معمولا زیر یک عنوان کلی ارائه می شود و تفکیک جدی گرایش ها از کارشناسی ارشد به بعد شروع می شود؛ گرایش هایی مثل فلسفه غرب، منطق و فلسفه علم از جمله مسیرهای رایج در ادامه تحصیل هستند. برای داوطلب کنکور، مهم تر از انتخاب گرایش در همین مرحله، شناخت سرفصل های دوره کارشناسی و علاقه واقعی به مطالعه متن های سنگین است. کسی که به بعد دینی این حوزه هم علاقه دارد، خوب است انتخاب رشته فلسفه و حکمت اسلامی را هم به عنوان یک گزینه نزدیک بررسی کند، چون رویکرد این دو رشته با هم فرق دارد.
ظرفیت دانشگاه های فلسفه و رقابت پذیرش
ظرفیت دانشگاه های فلسفه نسبت به رشته های پرطرفدار انسانی مثل حقوق یا روان شناسی محدودتر است، و همین موضوع رقابت را در بعضی دانشگاه های سطح بالا بیشتر می کند. بعضی سال ها ظرفیت پذیرش در دانشگاه های بزرگ کشور چند برابر کمتر از رشته های نزدیک به آن است، پس داوطلبی که فقط روی یک یا دو دانشگاه خاص تمرکز می کند، ریسک بالایی را می پذیرد. پیش از ثبت انتخاب رشته، بهتر است دفترچه را برای بهترین دانشگاه های رشته انسانی که این رشته را هم ارائه می دهند به دقت بررسی کرد تا انتخاب ها واقع بینانه باشد.
بازار کار و مسیر بعد از فلسفه
نگرانی رایج درباره فلسفه، بازار کار است. واقعیت این است که فارغ التحصیلان این رشته بیشتر در مسیرهایی مثل پژوهش، آموزش، نویسندگی و حتی حوزه های میان رشته ای مثل مطالعات علم ادامه می دهند. بعضی ها هم بعد از کارشناسی به سراغ رشته های دیگری مثل حقوق یا علوم سیاسی می روند، چون مهارت های تحلیلی فلسفه پایه خوبی برای این مسیرها می سازد. پس اگر به دنبال شغل مشخص و از پیش تعریف شده هستید، بهتر است این رشته را در کنار شغل های رشته انسانی دیگر هم بسنجید، نه به تنهایی و نه با قضاوت زودهنگام.
دروس و فضای آموزشی رشته فلسفه
دانشجوی سال اول فلسفه معمولا با درس هایی مثل منطق، تاریخ فلسفه غرب، فلسفه اسلامی مقدماتی و زبان تخصصی فلسفه شروع می کند. حجم کتاب خوانی این رشته نسبت به خیلی از رشته های دیگر انسانی بیشتر است، و کلاس ها بیشتر حول بحث و تحلیل متن می چرخد تا حفظ کردن نکات پراکنده. کسی که در دبیرستان با درس هایی مثل ادبیات یا عربی راحت تر بوده، معمولا با فضای این رشته هم زودتر کنار می آید، چون هر دو مهارت خواندن دقیق و استخراج معنا از متن را می طلبند. برخلاف تصور رایج، حجم امتحانات این رشته کمتر از خیلی از رشته های دیگر نیست؛ فقط شکل ارزیابی، بیشتر تحلیلی و مقاله ای است تا تستی.
جمع بندی
انتخاب رشته فلسفه تصمیمی است که باید از سر علاقه واقعی گرفته شود، نه صرفا برای پر کردن یک ردیف در دفترچه انتخاب رشته. اگر بعد از بررسی گرایش ها و ظرفیت دانشگاه ها هنوز مطمئن نیستید، مشورت با یک مشاور خوب کنکور می تواند تصمیم گیری را ساده تر کند و از یک انتخاب عجولانه جلوگیری کند.