در میان زیرشاخه های مهندسی مکانیک، رشته مهندسی ساخت و تولید تمرکزش را روی فرآیند تولید قطعات می گذارد، نه روی طراحی مفهومی یا محاسبات سازه ای.
این رشته برای کسی مناسب است که دوست دارد بداند یک قطعه، از طرح اولیه روی نرم افزار تا شکل نهایی روی خط تولید، دقیقاً چه مسیری را طی می کند.
در ادامه می خوانید
دروس و گرایش های رشته مهندسی ساخت و تولید
رشته مهندسی ساخت و تولید ترکیبی از دروس ماشین ابزار، متالورژی، کنترل کیفیت و اتوماسیون صنعتی است. دانشجو در این رشته یاد می گیرد چطور یک طرح مهندسی روی کاغذ، به قطعه واقعی روی خط تولید تبدیل می شود.
در مقاطع بالاتر، دانشجویان معمولاً به سمت گرایش هایی مثل ماشین ابزار، ریخته گری یا جوش می روند. کسانی که به مباحث محاسباتی تر علاقه دارند، گاهی مسیرشان به سمت رشته مهندسی صنایع هم نزدیک می شود، هرچند این دو رشته از نظر محتوا تفاوت اساسی دارند؛ صنایع بیشتر روی بهینه سازی سیستم تمرکز دارد و ساخت و تولید روی خود فرآیند فیزیکی تولید.
بازار کار رشته مهندسی ساخت و تولید
بازار کار رشته مهندسی ساخت و تولید بیشتر در کارخانه های صنعتی، خطوط تولید خودرو، و واحدهای ساخت قطعات فلزی و پلاستیکی تعریف می شود. فارغ التحصیل این رشته معمولاً در نقش مهندس فرآیند، مسئول کنترل کیفیت یا برنامه ریز تولید مشغول به کار می شود.
تجربه کار عملی روی ماشین آلات، در کنار مدرک تحصیلی، برای ورود سریع تر به بازار کار این رشته اهمیت زیادی دارد. کارخانه ها معمولاً به دنبال فردی هستند که علاوه بر دانش نظری، با خط تولید هم آشنایی عملی داشته باشد، به همین دلیل کارآموزی در دوران دانشجویی برای این رشته اهمیت بیشتری نسبت به بسیاری از رشته های دیگر مهندسی دارد.
شهرهای صنعتی که تمرکز بیشتری روی خودروسازی و صنایع فلزی دارند، معمولاً فرصت های شغلی بیشتری برای این رشته نسبت به شهرهای کوچک تر با صنعت محدود فراهم می کنند، نکته ای که در انتخاب محل ادامه تحصیل هم می تواند اثرگذار باشد.
درآمد رشته مهندسی ساخت و تولید
درآمد رشته مهندسی ساخت و تولید در ابتدای کار معمولاً هم سطح سایر رشته های مهندسی صنعتی است، اما با کسب تجربه در حوزه هایی مثل اتوماسیون یا کنترل کیفیت پیشرفته، فاصله درآمدی نسبت به هم دوره ای ها بیشتر می شود. کار در صنایع بزرگ خودروسازی یا قطعه سازی معمولاً درآمد باثبات تری نسبت به کارگاه های کوچک تر فراهم می کند.
مهندسانی که در کنار دانش تولید، مهارت برنامه نویسی سیستم های اتوماسیون صنعتی را هم یاد می گیرند، معمولاً در بازار کار جایگاه و درآمد بالاتری نسبت به هم رشته ای های خود پیدا می کنند.
چه کسی برای این رشته مناسب است
علاقه به کار عملی، حوصله برای سروکار داشتن با ماشین آلات صنعتی، و دقت در جزئیات فرآیند تولید، از ویژگی های لازم برای موفقیت در این رشته است. کسی که فقط به کار تئوری و پشت میزی علاقه دارد، احتمالاً در محیط کارخانه ای این رشته احساس رضایت کمتری خواهد داشت.
ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر
فارغ التحصیلان مقطع کارشناسی این رشته می توانند در مقاطع بالاتر به سمت گرایش های تخصصی تری مثل ساخت پیشرفته یا مهندسی کیفیت حرکت کنند. کسانی که به سمت مدیریت خط تولید علاقه دارند، گاهی در مقطع کارشناسی ارشد، مسیرشان را به سمت مدیریت صنعتی هم تغییر می دهند.
ادامه تحصیل در این حوزه معمولاً برای کسانی که قصد فعالیت در نقش های تحقیق و توسعه در کارخانه های بزرگ را دارند، نسبت به کار مستقیم در خط تولید، اهمیت بیشتری پیدا می کند.
جمع بندی
مهندسی ساخت و تولید برای کسی که به کار عملی و صنعت علاقه دارد، نه فقط محاسبات روی کاغذ، گزینه مناسبی است. آشنایی زودهنگام با ماشین آلات و فرآیندهای تولید، مسیر ورود به بازار کار این رشته را کوتاه تر می کند.