مهندسی شهرسازی رشته ای میان رشته ای است که برنامه ریزی کالبدی شهرها، طراحی فضاهای شهری و مدیریت توسعه شهری را در کنار هم آموزش می دهد. این رشته نه به اندازه مهندسی عمران ظرفیت پذیرش بالایی در دانشگاه های کشور دارد و نه مثل معماری در همه دانشگاه های بزرگ ارائه می شود، به همین دلیل آمار عمومی و قابل استناد درباره رتبه دقیق قبولی روزانه آن به اندازه این دو رشته نزدیک در دسترس نیست.
در ادامه می خوانید
علت نبود آمار رسمی و دقیق
در بررسی انجام شده برای این مطلب، رقم مشخص و به روزی برای رتبه قبولی رشته مهندسی شهرسازی در منابع در دسترس یافت نشد. به همین دلیل به جای ارائه یک عدد ساختگی، تحلیل زیر بر پایه جایگاه واقعی این رشته در میان رشته های مهندسی نزدیک ارائه می شود تا داوطلب تصویر واقع بینانه ای از سطح رقابت داشته باشد.
مقایسه با مهندسی عمران و معماری
کسی که تراز قبولی مهندسی عمران سراسری را در دانشگاه های مختلف بررسی کند، متوجه می شود عمران به دلیل ظرفیت پذیرش بالا، طیف گسترده ای از ترازهای پذیرش را در دانشگاه های مختلف پوشش می دهد. شهرسازی به عنوان رشته ای با ظرفیت پایین تر و ماهیتی نزدیک به هر دو رشته عمران و معماری، معمولا در سطح ترازی نزدیک به گرایش های میانی این دو رشته قرار می گیرد، نه در ساده ترین یا سخت ترین سطح آن ها.
نقش درصد دروس در تراز نهایی
درصد قبولی مهندسی شهرسازی به شدت به درصد دروس ریاضی و فیزیک داوطلب وابسته است، چون این دو درس بیشترین ضریب را در محاسبه تراز رشته های مهندسی گروه ریاضی دارند. داوطلبی که در کنار ریاضی و فیزیک، درصد قابل قبولی هم در شیمی داشته باشد، معمولا در رقابت برای این رشته جایگاه بهتری نسبت به داوطلبانی خواهد داشت که فقط روی یک درس تمرکز کرده اند.
محدودیت انتخاب شهر برای این رشته
مهندسی شهرسازی در ایران تنها در تعداد محدودی از دانشگاه های دولتی، عمدتا در دانشکده های معماری و شهرسازی دانشگاه های بزرگ، تدریس می شود. این تمرکز جغرافیایی باعث می شود داوطلب علاقه مند به این رشته، برخلاف رشته هایی مثل عمران که در ده ها دانشگاه سراسر کشور ارائه می شود، گزینه های محدودتری برای انتخاب شهر محل تحصیل داشته باشد و باید از همان ابتدا این محدودیت را در برنامه ریزی انتخاب رشته خود لحاظ کند.
تفاوت شهرسازی با گرایش برنامه ریزی شهری
یکی از نکاتی که داوطلبان کمتر به آن توجه می کنند، تفاوت مهندسی شهرسازی مقطع کارشناسی با گرایش های برنامه ریزی شهری در مقاطع تکمیلی است. مهندسی شهرسازی در دوره کارشناسی بیشتر روی طراحی کالبدی و فنی فضای شهری تمرکز دارد، در حالی که گرایش های تکمیلی می توانند به سمت مدیریت شهری یا سیاست گذاری هم منعطف شوند. آشنایی با این تفاوت به داوطلب کمک می کند انتظار درستی از محتوای درسی این رشته در همان سال های اول داشته باشد.
کارنامه های اخیر و محدودیت آمار
کارنامه قبولی شهرسازی 1406 هنوز به طور کامل منتشر نشده، چون نتایج نهایی این دوره اعلام نشده است. حتی کارنامه های دوره های قبلی این رشته هم به دلیل ظرفیت پایین و پراکندگی دانشگاه های ارائه دهنده آن، کمتر از رشته های پرجمعیت تر در آرشیوهای عمومی ثبت شده اند. داوطلبی که به دنبال رتبه قبولی شهرسازی روزانه است، بهتر است دفترچه انتخاب رشته همان سال و کارنامه آشنایان را هم بررسی کند تا برآورد دقیق تری از سطح رقابت داشته باشد.
بازار کار و مسیر حرفه ای فارغ التحصیلان
فارغ التحصیلان مهندسی شهرسازی معمولا در شهرداری ها، سازمان های برنامه ریزی شهری و دفاتر مشاور طراحی شهری مشغول به کار می شوند و مسیر شغلی آن ها با مهندسی عمران و معماری همپوشانی زیادی دارد. همین همپوشانی باعث می شود داوطلبی که رتبه اش به شهرسازی نمی رسد، بتواند بدون از دست دادن کامل این حوزه علاقه، به رشته های نزدیک دیگر هم به عنوان مسیر جایگزین نگاه کند و در مقاطع تحصیلات تکمیلی به سمت شهرسازی برگردد.