رشته دامپزشکی فقط درباره درمان حیوانات خانگی نیست؛ بخش بزرگی از این حرفه به سلامت دام های صنعتی، ایمنی مواد غذایی با منشا حیوانی، و حتی کنترل بیماری هایی که از حیوان به انسان منتقل می شوند مربوط می شود. بخشی از دامپزشکان هم در باغ وحش ها و مراکز حفاظت از حیات وحش فعالیت می کنند، جایی که دانش گونه های غیر اهلی اهمیت ویژه ای پیدا می کند.
در ادامه می خوانید
دوره تحصیل و شرایط پذیرش
دامپزشکی در ایران یک دوره دکترای حرفه ای پیوسته است و پذیرش آن معمولا از داوطلبان گروه تجربی با رتبه های نسبتا بالا انجام می شود. طول دوره نزدیک به شش سال است و دانشجو در کنار دروس نظری، بخش قابل توجهی از آن را در کلینیک و درمانگاه می گذراند تا مهارت عملی کار با حیوانات زنده را از همان دوران دانشجویی به دست بیاورد. سال های پایانی این دوره معمولا با چرخش در بخش های مختلف بیمارستان دامپزشکی همراه است، از جراحی گرفته تا داخلی و رادیولوژی دامپزشکی. ساعت کاری این حرفه هم می تواند نامنظم باشد، چون بیماری یا زایمان سخت یک حیوان همیشه در ساعات اداری اتفاق نمی افتد و دامپزشکان دام های بزرگ بعضا باید در نیمه شب هم به مزرعه یا دامداری اعزام شوند.
گرایش های اصلی این رشته
بعد از فارغ التحصیلی، دامپزشکان می توانند به سمت گرایش هایی مثل درمان دام های بزرگ، درمان حیوانات خانگی، بهداشت مواد غذایی، یا آسیب شناسی حرکت کنند. انتخاب گرایش معمولا در دوره های تکمیلی و تجربه بالینی بعد از دکترای عمومی شکل می گیرد، نه در همان سال های اول دانشگاه، و همین موضوع باعث می شود مسیر شغلی دو دامپزشک با همان مدرک، در عمل خیلی متفاوت باشد. کسی که به دام های بزرگ علاقه دارد، معمولا وقتش را بیشتر در مزارع و دامداری ها می گذراند، در حالی که علاقه مندان به حیوانات خانگی، بیشتر در کلینیک های شهری فعالیت می کنند. برخی دامپزشکان هم بین این دو مسیر در نوسان هستند و در کلینیک های ترکیبی، هم به حیوانات خانگی و هم گاهی به دام های کوچک رسیدگی می کنند.
بازار کار دامپزشکی
بازار کار رشته دامپزشکی به شکل های مختلفی قابل ورود است: تاسیس کلینیک خصوصی، همکاری با کشتارگاه ها و صنایع غذایی، فعالیت در دامداری های صنعتی، یا کار در سازمان های نظارت بر سلامت دام. تنوع این مسیرها باعث می شود فارغ التحصیل این رشته کمتر از خیلی از رشته های دیگر با محدودیت شدید بازار کار روبرو باشد. بخشی از فارغ التحصیلان هم به سمت پژوهش و تدریس در همین حوزه می روند، مسیری که معمولا نیاز به ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر دارد، و برخی دیگر مسیر آزمایشگاهی را انتخاب می کنند و در آزمایشگاه های تشخیص بیماری های دامی یا شرکت های تولید واکسن و دارو حیوانی مشغول به کار می شوند.
درآمد رشته دامپزشکی
درآمد رشته دامپزشکی به شدت به نوع فعالیت وابسته است؛ دامپزشکی که کلینیک خودش را دارد معمولا درآمد متغیرتر ولی سقف بالاتری نسبت به کسی دارد که در استخدام یک سازمان است. در مقایسه با درآمد فیزیوتراپی یا پزشکی، دامپزشکی هم از رشته هایی است که با تجربه و شهرت کلینیک، درآمد آن رشد قابل توجهی پیدا می کند و به مرور از حقوق ثابت اولیه فاصله می گیرد. محل جغرافیایی فعالیت هم اثر زیادی روی این درآمد دارد؛ کلینیک های شهرهای بزرگ معمولا با تعداد مراجعه بیشتر همراه هستند. دامپزشکانی که در کنار طبابت، به سمت تدریس یا مشاوره تخصصی برای دامداری های بزرگ هم می روند، معمولا منبع درآمد دومی برای خودشان ایجاد می کنند.
جمع بندی
دامپزشکی رشته ای است که هم نیاز به علاقه واقعی به حیوانات دارد و هم آمادگی برای یک دوره تحصیلی طولانی. کسی که بین این رشته و رشته دندانپزشکی مردد است، بهتر است به جای مقایسه صرف رتبه قبولی، تفاوت محیط کاری روزانه دو حرفه را هم در نظر بگیرد؛ توجه به این تفاوت ها، به جای تصمیم گیری فقط بر مبنای شنیده ها، انتخاب واقع بینانه تری برای داوطلب فراهم می کند.