خیلی از دانش آموزانی که یک یا دو ترم افت نمره داشته اند، از ترس اینکه همان افت برای همیشه رتبه کنکورشان را پایین بیاورد، حتی از ادامه تلاش در دروس بعدی دلسرد می شوند. اما بخشی از سوابق تحصیلی طوری طراحی شده که این ترس واقعی نیست. تاثیر مثبت سوابق تحصیلی در کنکور دقیقا برای همین شرایط در نظر گرفته شده، جایی که معدل ضعیف یک پایه، نمره کلی داوطلب را پایین نمی آورد.
در ادامه می خوانید
بررسی مجدد تاثیر قطعی معدل
بررسی مجدد تاثیر قطعی معدل در سال های اخیر بارها موضوع بحث و تصمیم گیری بوده، چون معدل قطعی، بر خلاف معدل مثبت، همیشه اعمال می شود، چه به نفع داوطلب باشد چه به ضررش. همین ویژگی باعث شده هر سال گروهی از خانواده ها و معلمان خواستار بازنگری در نحوه اعمال آن شوند، به خصوص برای داوطلبانی که یک سال تحصیلی سخت مثل بیماری یا مشکل خانوادگی را پشت سر گذاشته اند. تا زمانی که تصمیم رسمی تازه ای اعلام نشود، فرض بر ادامه همان روال قطعی برای معدل دوازدهم است.
تاثیر مثبت معدل کنکور سراسری
مکانیزم تاثیر مثبت معدل کنکور سراسری این طور کار می کند: نمره ای که از معدل پایه یازدهم به دست می آید، فقط زمانی روی تراز نهایی اثر می گذارد که باعث بهتر شدن نتیجه داوطلب شود. اگر معدل یازدهم داوطلب پایین باشد و نمره اش را کاهش دهد، سیستم آن را نادیده می گیرد و طوری محاسبه می کند که انگار این سهم اصلا وجود نداشته. این یعنی داوطلبی که در یازدهم به هر دلیلی افت کرده، لازم نیست فکر کند آن افت برایش قفل شده و دیگر قابل جبران نیست.
قانون تاثیر مثبت سوابق تحصیلی
پایه قانون تاثیر مثبت سوابق تحصیلی از این دیدگاه شکل گرفته که تنبیه دانش آموز به خاطر یک دوره ضعیف تحصیلی، عادلانه نیست، در حالی که تشویق او با احتساب نمرات خوب، انگیزه بیشتری برای تلاش می سازد. به همین دلیل بین دو پایه تحصیلی که در سوابق حساب می شوند، یکی به شکل مثبت و دیگری به شکل قطعی وارد محاسبه می شود، نه هر دو به یک شکل. این تفاوت بین دو نوع تاثیر، دقیقا همان نکته ای است که خیلی از داوطلبان و حتی خانواده هایشان در سال اول متوجه اش نمی شوند و فکر می کنند هر ضعف نمره ای، به همان شکل روی تراز اثر منفی می گذارد.
چرا این تفاوت اهمیت دارد
اهمیت این تفاوت وقتی مشخص می شود که داوطلب بخواهد برنامه مطالعه اش را بر اساس واقعیت بچیند، نه بر اساس ترس بی مورد. کسی که یازدهمش ضعیف بوده ولی دوازدهم را با انگیزه شروع می کند، باید بداند تمرکز اصلی اش روی همین سال جدید است، چون این سال با تاثیر قطعی وارد می شود و فرصت جبران واقعی همین جاست، نه در گذشته. برعکس، کسی که یازدهم قوی بوده، آن نمره خوب همچنان با او می ماند و هیچ اتفاقی نمی تواند آن امتیاز مثبت را از او بگیرد، مگر اینکه دوازدهم ضعیف تر عمل کند.
جمع بندی
جمع بندی این است که سوابق تحصیلی را نباید یک تهدید یکسان برای همه دید، بلکه ترکیبی از یک فرصت بدون ریسک و یک بخش با تاثیر قطعی و جدی است. پیگیری راهنمای تفسیر کارنامه کنکور بعد از اعلام نتایج، به داوطلب کمک می کند دقیقا ببیند این دو نوع تاثیر چطور روی تراز نهایی اش نشسته اند. آگاهی از فرآیند غربالگری داوطلبان کنکور پیش از انتخاب رشته هم نشان می دهد این اعداد چطور وارد مراحل بعدی می شوند. برای داوطلبانی که مرحله کارنامه را پشت سر گذاشته اند، ورود به زمان انتخاب رشته کنکور سراسری با شناخت دقیق این سهم ها، تصمیم گیری را مطمئن تر می کند.