زبان دوم که در مدرسه آموزش داده می شود، دیگر فقط به انگلیسی محدود نمانده است. در چند سال اخیر، بحث تدریس زبان چینی در دبیرستان به عنوان یک گزینه ی تازه در کنار درس های رسمی مطرح شده و همین موضوع باعث شده خیلی از خانواده ها کنجکاو شوند که این طرح دقیقاً از کجا شروع شده و چقدر جدی است.
در ادامه می خوانید
ریشه ی طرح آموزش زبان چینی در مدارس
گسترش ارتباطات اقتصادی، تجاری و حتی تحصیلی با کشورهایی مثل چین، یکی از دلایل اصلی توجه به این زبان تازه است. برخی مدارس، معمولاً در قالب کلاس فوق برنامه یا کارگاه های آزاد بعد از ساعت رسمی، این درس را به دانش آموزان علاقه مند پیشنهاد می دهند. نکته ی مهم این است که این طرح هنوز در همه ی مدارس کشور اجرا نمی شود و بیشتر جنبه ی پایلوت و آزمایشی دارد، نه یک درس رسمی با نمره در کارنامه. خانواده هایی که برای فرزندشان برنامه ریزی درسی برای مدرسه را جدی می گیرند، معمولاً همین سن دبیرستان را زمان مناسبی برای آشنایی مقدماتی با زبان های تازه می دانند، حتی اگر هدف نهایی چیزی فراتر از یک آشنایی سطحی نباشد.
آموزش عربی در دبیرستان، مسیری که سال هاست جاافتاده
در مقابل زبان چینی که هنوز تازه است، آموزش عربی در دبیرستان سال هاست بخشی از برنامه ی رسمی درسی محسوب می شود. عربی در کنار درس های قرآن و دینی، جایگاه مشخصی در کتاب های درسی هر سه پایه دارد و نمره اش مستقیم در معدل کل تاثیر می گذارد. تفاوت اصلی همین جاست: عربی یک درس اجباری و ارزشیابی شده است، در حالی که چینی هنوز بیشتر انتخابی و آزمایشی باقی مانده و ضوابط رسمی مشخصی برای نمره دهی آن تعریف نشده است.
چه کسانی بیشتر به این کلاس ها روی می آورند
بر اساس تجربه ی چند سال اخیر، دانش آموزانی که به رشته هایی مثل زبان و ادبیات یا حتی روابط بین الملل علاقه دارند، معمولاً اولین گروهی هستند که ثبت نام در چنین کلاس هایی را جدی می گیرند. برخی خانواده ها هم صرفاً به این دلیل که فرزندشان زودتر با الفبا و ساختار یک زبان کاملاً متفاوت آشنا شود، این دوره ها را انتخاب می کنند، بدون آنکه انتظار نمره یا مدرک رسمی داشته باشند. برخی از همین دانش آموزان بعدها در دانشگاه، همان زمینه ی اولیه را پایه ای برای ادامه ی جدی تر یادگیری زبان قرار می دهند و این آشنایی زودهنگام، مسیر انتخاب رشته ی دانشگاهی شان را هم تحت تاثیر قرار می دهد.
جایگاه کلی زبان های خارجی مدارس در آینده
وقتی به مجموعه ی زبان های خارجی مدارس نگاه می کنیم، روند کلی به سمت تنوع بیشتر پیش می رود، نه محدود ماندن به یک یا دو زبان ثابت. برای دانش آموز و خانواده، نکته ی مهم این است که پیش از ثبت نام در چنین دوره هایی، از رسمی یا غیررسمی بودنش، هزینه های احتمالی، و تاثیرش، یا نبود تاثیرش، روی کارنامه ی رسمی مطمئن شوند تا بعداً دچار سوءتفاهم نشوند.
مهارت ها و چالش های این مسیر تازه
دانش آموزی که در کنار درس های رسمی، حتی به صورت مقدماتی با یک زبان کاملاً متفاوت مثل چینی آشنا می شود، معمولاً چند مهارت جانبی هم کسب می کند: تمرین حافظه ی بصری برای یادگیری نویسه های تصویری، آشنایی با یک فرهنگ متفاوت، و انعطاف ذهنی بیشتر در یادگیری زبان های بعدی. این مزیت ها لزوماً در کارنامه دیده نمی شوند، اما در بلندمدت روی انتخاب مسیر تحصیلی و حتی شغلی فرد اثر می گذارند. در کنار این فرصت ها، کمبود معلم مجرب برای تدریس زبان چینی، هزینه ی برگزاری کلاس ها، و نبود یک برنامه ی درسی یکسان بین مدرسه های مختلف، از جمله موانعی است که هنوز جلوی گسترش سریع تر این طرح را می گیرد. برخی مدرسه ها هم به همین دلیل ترجیح می دهند به جای زبان چینی، روی زبان های اروپایی رایج تر مثل فرانسه یا آلمانی که منابع آموزشی و معلم بیشتری دارند، سرمایه گذاری کنند.
جمع بندی
زبان چینی هنوز در ابتدای مسیر است، اما نشانه ی روشنی از تغییر نگاه مدارس به آینده ی شغلی و تحصیلی دانش آموزان محسوب می شود. اگر دنبال تصمیم درست درباره ی این سال های حساس هستید، توجه به مدرک تحصیلی دبیرستان و ارزش رسمی هر دوره ای که می گذرانید، به همان اندازه اهمیت دارد که انتخاب خود درس.
